Kategoriler
Sa─čl─▒k

├ça─č─▒m─▒z─▒n hastal─▒─č─▒ Alzheimer’dan korunmak i├žin bunlara dikkat!

Unutkanl─▒─č─▒n sosyal ya┼čama yans─▒yarak sorumluluklar─▒ yerine getiremez hale gelmesi, en ├Ânemli Alzheimer belirtisi olarak kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒ksa da Alzheimer, sadece unutkanl─▒k de─čildir. Beynin yeteneklerini yitirmesi anlam─▒na gelen hastal─▒─ča yakalanmamak i├žin uzmanlar─▒n tavsiyelerine uymal─▒s─▒n─▒z.

Ya┼čam kalitesi ve s├╝resini ├Ânemli ├Âl├ž├╝de azaltan Alzheimer, d├╝nyada 50 milyona yak─▒n ki┼čide g├Âr├╝lmekte. 2050 y─▒l─▒nda bu say─▒n─▒n 110 milyona ula┼čaca─č─▒ tahmin ediliyor. Alzheimer hastalar─▒n─▒n bak─▒m─▒n─▒ ├╝stlenen yak─▒nlar─▒ ise t├╝m bu zorluklar─▒ en az onlar kadar ├žekmekle kalm─▒yor, yo─čun stres ve sorumluluk dolay─▒s─▒yla depresyon ve Alzheimer riskiyle de kar┼č─▒ kar┼č─▒ya kal─▒yor. Memorial ┼×i┼čli Hastanesi N├Âroloji B├Âl├╝m├╝ÔÇÖnden Prof. Dr. T├╝rker ┼×ahiner, Alzheimer hastal─▒─č─▒ hakk─▒nda bilgi verdi ve Alzheimer hastalar─▒n─▒n bak─▒m─▒n─▒ ├╝stlenen ki┼čilere depresyondan ve bu hastal─▒ktan korunmak┬ái├žin ├Ânemli tavsiyelerde bulundu.

Alzheimer sadece unutkanl─▒k de─čildir

Toplumda yayg─▒n bir d├╝┼č├╝nce olarak Alzheimer sadece unutkanl─▒k olarak alg─▒lanmaktad─▒r. Oysa beynin yeteneklerini yitirmesi demektir. Alzheimer bir yang─▒n gibi d├╝┼č├╝n├╝l├╝rse bu yetenek kayb─▒, k─▒v─▒lc─▒m─▒n ilk ba┼člad─▒─č─▒ yerdir. Bazen duygusal belle─čin hasar─▒ olabilir, bazen g├Ârsel belle─čin hasar─▒ olabilir, bazen uzayda konumlanma yani adres bulma yetisi kaybolabilir, bazense konu┼čma ya da yazma yetileri kaybolabilir. Hasar, beynin her noktas─▒ndan ba┼člayabilmektedir.

Ancak AlzheimerÔÇÖ─▒n en sevdi─či b├Âlge yak─▒n bellek merkezi olan hipokampustur. Hipokampus, ilk kez ├Â─črenilen bilgilerin tekrar edilmeden ├Ânce at─▒ld─▒─č─▒ yak─▒n, ge├žici haf─▒za b├Âl├╝m├╝d├╝r. Bu merkeze at─▒lan bilgiler tekrar edilirse kal─▒c─▒ haf─▒zaya aktar─▒l─▒r, tekrar edilmez ise belli bir s├╝re sonra yeni bilgiler eklendik├že yak─▒n bellek merkezinden silinir. Bu merkez hasar g├Ârd├╝─č├╝nde kal─▒c─▒ belle─če at─▒lmak istenen bilgiler de kullan─▒lamaz. Bilgiler tekrarland─▒─č─▒nda ise ilk kez ├Â─črenilmi┼č hissi yaratmaktad─▒r.┬á

Uykusuzlu─ča dikkat edin

Uyku kalitesi bozuldu─čunda beyin h├╝creleri erken ├Âlmektedir. Kronik uykusuzluk ├žekenlerin Alzheimer riskleri ├žok y├╝ksektir. Uykusuzluk depresyonla birle┼čti─činde ise bu risk kat kat artmaktad─▒r. AlzheimerÔÇÖ─▒n olu┼čma sebebi beyinde biriken amiloid beta ad─▒ndaki proteinlerdir. Amiloid beta, beynin ├Â─črenmesi i├žin gerekli bir protein olmas─▒na ra─čmen beynin proteini i┼čledikten sonra yeniden par├žalay─▒p kullan─▒ma haz─▒r hale getirmesi gerekmektedir. Bu i┼člemse uyku s─▒ras─▒nda ger├žekle┼čir. Yeterince uyumayan ki┼čilerin beyninde amiloid beta birikimi artar. Bu nedenle az uyuyan ki┼čilerin Alzheimer riskleri y├╝ksektir.

Ancak bu durum; ÔÇť├žok uyumak AlzheimerÔÇÖa iyi geliyorÔÇŁ demek de─čildir. Bu proteinin birikimi beyin MR ├žekimlerinde de g├Âr├╝lebilmekte ve b├Âylece ki┼čilerin gelecekteki Alzheimer riskleri de tahmin edilebilmektedir. Alzheimer hastal─▒─č─▒na kar┼č─▒ ┼ču an ├╝zerinde ├žal─▒┼č─▒lan a┼č─▒lar bu amiloid beta kal─▒nt─▒lar─▒n─▒ temizlemeyi ama├žlamaktad─▒r.┬á

AlzheimerÔÇÖdan korumak ve korunmak i├žin 9 ├Âneri

  • Yak─▒n─▒n─▒z─▒n ilk te┼čhisi ald─▒─č─▒ evreden itibaren psikiyatrik olarak sa─čl─▒─č─▒n─▒z kendiniz ve hastan─▒z i├žin ├žok daha ├Ânem kazan─▒r.
  • Bu bak─▒m─▒ profesyonel olarak d├╝┼č├╝n├╝n. Profesyonel rehabilitasyon kurumlar─▒ olan g├╝nd├╝z bak─▒m evlerinde hastalara y├Ânelik sosyal rehabilitasyonlar hastaya oldu─ču kadar ailelerine ├Ânemli yarar ve faydalar─▒ vard─▒r.
  • Sosyal ya┼čam da hastan─▒n ya┼čam kalitesi ve motivasyonu a├ž─▒s─▒ndan ├žok ├Ânemlidir.
  • Kendinize ay─▒raca─č─▒n─▒z zaman─▒n asl─▒nda gelecekte hastan─▒n ya┼čam kalitesini art─▒rmaya y├Ânelik yat─▒r─▒m oldu─čunu unutmay─▒n.
  • Uyku kalitenizi art─▒r─▒n.
  • Zihinsel ve fiziksel aktivite depresyondan uzak durmak ad─▒na ├žok ├Ânemlidir.
  • Tansiyon ve kan ┼čekerinizi iyi y├Ânetin. Tansiyon ve kan ┼čekeri bozuk olanlar daha h─▒zl─▒ demansa yani bunamaya gitmektedir. 
  • B├╝y├╝k sorumluluklar neticesinde hasta yak─▒n─▒n─▒n girece─či t├╝kenmi┼člik sendromu sadece kendisini de─čil hastay─▒ da olumsuz etkileyecektir.
  • ─░nternet ├╝zerinde bulunan BEYNEX gibi ├╝cretsiz programlarla hem hastan─▒z─▒n geli┼čimini hem de kendinizde Alzheimer geli┼čme riskini takip edin. Bu programlar─▒n kullan─▒m─▒ her ge├žen g├╝n artmaktad─▒r. Hastaneye s─▒k s─▒k gelip bellek testi yapt─▒rmak zor ve maliyeti y├╝ksek bir i┼člemdir. Ancak hastal─▒─č─▒n geli┼čip geli┼čmedi─činin de takip edilmesi gerekti─činden evden kolayca kullan─▒labilecek bu t├╝r bir uygulama konfor sa─člamaktad─▒r.
Kategoriler
Sa─čl─▒k

Alzheimer’─▒n erken d├Ânem belirtilerini g├Ârmezden gelmeyin

Herkesin ya┼č─▒ ilerledik├že baz─▒ ┼čeyleri unutmas─▒ normaldir. Peki bu unutkanl─▒─č─▒ ciddi bir problem olan Alzheimer hastal─▒─č─▒ndan nas─▒l ay─▒rt edebilirsiniz? 65 ya┼č ve ├╝zerindeki her 8 ki┼čiden biri bunaman─▒n bu dayan─▒lmaz ┼čekline yakalan─▒yor. Hastal─▒─č─▒n ilk a┼čamalar─▒nda Alzheimer arkada┼člar ve aileler taraf─▒ndan fark edilemiyor.

WebMD isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, AlzheimerÔÇÖ─▒n da dikkat etmeniz gereken erken d├Ânem belirtileri bulunuyor. ─░┼čte siz fark─▒na varamasan─▒z da e┼činizin, annenizin ya da baban─▒z─▒n Alzheimer hastal─▒─č─▒na yakaland─▒─č─▒n─▒ g├Âsteren ilk belirtiler:

Haf─▒za ve konu┼čma

Uzun zaman ├Ânce ya┼čanan olaylar─▒ hat─▒rlamada bir problem olmazken k─▒sa s├╝re ├Ânce olan olaylar kolay unutuluyor. Sevdi─činiz bir yak─▒n─▒n─▒z sizin hat─▒rlad─▒─č─▒n─▒z konu┼čmalar─▒ unutmu┼č olabilir. Daha ├Ânce cevaplad─▒─č─▒n─▒z sorular─▒ tekrar tekrar size sorabilir. Hastal─▒k konu┼čmay─▒ bozar, bu nedenle hastalar en s─▒k kullan─▒lan kelimeleri hat─▒rlamakta zorlanabilirler.

Davran─▒┼člar

Haf─▒za kayb─▒na ilave olarak Alzheimer hastal─▒─č─▒ davran─▒┼č de─či┼čikli─čine ve zihin kar─▒┼č─▒kl─▒─č─▒na yol a├žabilir. ├ľrne─čin, hasta bildi─či yerlerde kaybolabilir. Her zaman ┼č─▒k giyinen hasta, lekeli giysiler giyip y─▒kanmam─▒┼č sa├žlarla gezebilir.

Belirtileri g├Ârmezden gelmeyin

Sevdi─činiz bir ki┼činin Alzheimer hastal─▒─č─▒na yakaland─▒─č─▒n─▒ kabul etmeniz ├žok zor olabilir, ancak bu belirtiler varsa vakit ge├žirmeden doktora g├Ât├╝r├╝n. Te┼čhisi zor olmas─▒na ra─čmen hastal─▒─č─▒n bug├╝nk├╝ tedavisi hastal─▒─č─▒n ba┼člang─▒c─▒nda daha fazla i┼če yar─▒yor.

AlzheimerÔÇÖ─▒n te┼čhisi

Alzheimer i├žin basit bir test yok, bu nedenle doktorlar hastada g├Âr├╝len de─či┼čiklikleri sizin anlatman─▒za bakarak yorumluyorlar. Bazen mini zihinsel test ya da di─čer g├Âr├╝nt├╝leme testleri, ki┼činin zihinsel fonksiyonlar─▒ ile k─▒sa s├╝reli haf─▒zas─▒n─▒ de─čerlendirmeye yard─▒m edebiliyor. N├Ârolojik testler ve beyin taramalar─▒ da beyin hakk─▒ndaki di─čer bilgileri de edinmenize yard─▒m ediyor.

Alzheimer ve beyin

Hastal─▒k, beynin her yerinde sinir h├╝cresi ├Âl├╝m├╝ne ve doku kayb─▒na yol a├ž─▒yor. Hastal─▒k ilerledik├že beyin dokular─▒ k├╝├ž├╝l├╝r ve kar─▒nc─▒klar geni┼čler. Hasar beyin h├╝creleriyle felce u─čram─▒┼č haf─▒za, konu┼čma ve anlay─▒┼č aras─▒ndaki ileti┼čimi kesiyor.

AlzheimerÔÇÖ─▒n ilerlemesi

Hastal─▒k her hastada farkl─▒ bir yol izler. Baz─▒ insanlarda, birka├ž y─▒l i├žinde ciddi haf─▒za kayb─▒ ve zihin kar─▒┼č─▒kl─▒─č─▒ gibi belirtiler k├Ât├╝le┼čirken, di─čerlerinde hastal─▒─č─▒n ilerlemesi dereceli olarak 20 y─▒l─▒ bulabiliyor. Hastal─▒─č─▒n te┼čhisinden sonra ki┼čilerin hayatta kalma s├╝resi 3-9 y─▒l aras─▒nda de─či┼čiyor.

Alzheimer g├╝nl├╝k ya┼čam─▒ nas─▒l etkiliyor

Hastal─▒k konsantrasyonu etkiledi─či i├žin hastalar fatura ├Âdeme ya da yemek pi┼čirme gibi s─▒radan i┼čleri yapma yeteneklerini kaybedebiliyorlar. Hastal─▒k daha da k├Ât├╝le┼čince, hastalar tan─▒d─▒klar─▒ insanlar─▒ ya da yerleri hat─▒rlayam─▒yorlar. Hastal─▒─č─▒n ilerleyen a┼čamalar─▒nda denge problemleri, konu┼čmay─▒ unutma ve idrar ka├ž─▒rma gibi problemler yayg─▒nla┼č─▒yor.

Alzheimer ve Egzersiz

Egzersiz, Alzheimer hastalar─▒n─▒n baz─▒ kas g├╝c├╝ ve koordinasyon problemleriyle ba┼č etmesine yard─▒m ediyor. Ayr─▒ca egzersiz ruh durumunu geli┼čtiriyor ve bunal─▒m─▒ azalt─▒yor. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Elman─▒n yarar─▒ kadar zarar─▒ da var

Yaz k─▒┼č t├╝ketti─čimiz elman─▒n kanseri ├Ânlemekten Alzheimer ile sava┼čmaya,┬á kalp hastal─▒─č─▒n─▒ uzakla┼čt─▒rmaktan t├╝k├╝r├╝k salg─▒s─▒n─▒ art─▒rarak di┼č ├ž├╝r├╝klerini ├Ânlemeye kadar bir├žok yarar─▒ bulunuyor. Ancak t├╝m bu faydas─▒n─▒n yan─▒nda elman─▒n ├╝zerindeki tar─▒m ila├žlar─▒ ve elma kurusu ciddi sa─čl─▒k sorunlar─▒na yol a├žabiliyor.

Kimisi kilo vermek i├žin elma yerken kimi ise mayho┼člu─čunu sevdi─či i├žin ya da di┼člerini temizledi─či i├žin elma yiyor. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra elman─▒n hi├ž akl─▒n─▒za gelmeyecek bir├žok faydas─▒ var. Reader’s Digest dergisinde yer alan habere g├Âre, elman─▒n yarar─▒ oldu─ču kadar bazen sa─čl─▒─č─▒n─▒z i├žin ├že┼čitli riskleri de bulunabiliyor. ─░┼čte elman─▒n ├že┼čitli ara┼čt─▒rmalarla kan─▒tlanm─▒┼č yararlar─▒ ve riskleri:

Alzheimer’la sava┼č─▒yor

Elman─▒n i├žerisinde bulunan kuersetin isimli g├╝├žl├╝ antioksidan─▒n farelerde beyin h├╝crelerinin bozulmas─▒n─▒ ├Ânledi─či ve ayn─▒ ┼čeyin insanlarda da olabilece─či belirtiliyor. Hastal─▒klarla sava┼čan bile┼čenlenlerden daha fazla yarar g├Ârmek istiyorsan─▒z elmay─▒ kabu─čuyla birlikte yiyin.

Kolon kanserini ├Ânl├╝yor

┬áAlmanya’da yap─▒lan bir ara┼čt─▒rmaya g├Âre, elman─▒n i├žinde bulunan do─čal lifler ba─č─▒rsakta mayaland─▒─č─▒ zaman kanser h├╝crelerinin olu┼čumuyla sava┼čmaya yard─▒mc─▒ kimyasallar ├╝retiyor. Di─čer ├žal─▒┼čmalar da elman─▒n i├žinde bulunan procyanidins isimli antioksidan─▒n kanser h├╝cresi ├Âl├╝m├╝ne yol a├žan bir dizi h├╝creyi tetikledi─čini g├Âsteriyor.

Kan ┼čekerini sabitliyor

Elma yiyeceklerin sindirimini ve glukozun kan dola┼č─▒m─▒na giri┼čini yava┼člatan ├ž├Âz├╝nebilir lifle doludur. Bir grup ara┼čt─▒rmac─▒ g├╝nde en az 1 elma yiyen kad─▒nlarda ┼čeker hastal─▒─č─▒ geli┼čme riskinin y├╝zde 28 daha az oldu─čunu tespit etti.

Di┼č eti sa─čl─▒─č─▒na iyi geliyor

Elma do─čan─▒n di┼č f─▒r├žas─▒ olarak biliniyor. Her ne kadar bir elma yemek di┼člerinizi tam olarak temizlemese de elmay─▒ ─▒s─▒rmak, ├ži─čnemek di┼č etlerini harekete ge├žiriyor ve elman─▒n tatl─▒l─▒─č─▒ t├╝k├╝r├╝k salg─▒s─▒n─▒ art─▒r─▒yor. T├╝k├╝r├╝k de a─čz─▒n─▒zdaki bakteri seviyesini azaltarak di┼člerin ├ž├╝r├╝mesini azalt─▒yor.

Y├╝ksek kan bas─▒nc─▒n─▒ ├Ânl├╝yor

Elma yiyen yeti┼čkinler, hipertansiyona kar┼č─▒ y├╝zde 37 daha az meyilli oluyorlar.

Kilo vermenize yard─▒m ediyor

Elmalar su ve lifle doludur, bu nedenle mideniz daha az yemek ister. Ayr─▒ca Amerika ve Brezilya’da yap─▒lan ara┼čt─▒rmalara g├Âre, g├╝nde en az 3 elma ya da armut yiyenlerin kilo verdikleri belirlendi.

Kalp hastal─▒─č─▒n─▒ uzakla┼čt─▒rabilir

Taze elma m├╝kemmel bir at─▒┼čt─▒rmal─▒kt─▒r. Elma kalp hastal─▒─č─▒n─▒ ├Ânlemeye yard─▒mc─▒ olan flavonoid isimli antioksidanlar a├ž─▒s─▒ndan zengindir. Fakat bu etkisinden yararlanmak i├žin kabu─čuyla birlikte yemelisiniz.

Y├╝ksek kolesterolle sava┼č─▒r

Elman─▒n kalorisi d├╝┼č├╝kt├╝r ve ├ž├Âz├╝nebilir lif olan pektin bak─▒m─▒ndan zengindir. Bu da damar hasar─▒na yol a├žan LDL kan kolesterol├╝ seviyesini azaltmaya yard─▒m eder.

Elman─▒n riskleri

Elmada tar─▒m ilac─▒ bulunur

├ç├╝nk├╝ elmalar kurtlara, bitki bitleri ile di─čer b├Âceklere kar┼č─▒ savunmas─▒zd─▒r. Bu nedenle elma yeti┼čirken bir├žok kez spreyle tar─▒m ilac─▒ p├╝sk├╝rt├╝l├╝r. Yemeden ├Ânce meyveleri dikkatli bir ┼čekilde iyice y─▒kay─▒n.

Elma kurusu alerjiye neden olabilir

Genellikle nemini ve rengini korumas─▒ i├žin kurutulmu┼č elmalara s├╝lf├╝r dioksit eklenir. Bu madde ise hassasiyeti olan ki┼čilerde alerjiye yol a├žabilir.

Elma sirkesi veya suyu bakteriyel enfeksiyonlara yol a├žabilir

E.coli ve Kriptosporidyum isimli bakteri past├Ârize edilmemi┼č elma suyu ya da elma sirkesi t├╝keten insanlarda ciddi hastal─▒klara yol a├žabilir. ├çocuklar, hamile kad─▒nlar, ya┼čl─▒lar ve ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi g├╝├žs├╝z olan ki┼čiler buna kar┼č─▒ daha fazla dikkatli olmal─▒. Ald─▒─č─▒n─▒z ├╝r├╝n├╝n etiketini okuyun. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Sa─čl─▒k

AlzheimerÔÇÖ─▒n ├ž├Âz├╝m├╝ gen├žlik al─▒┼čkanl─▒klar─▒nda yat─▒yor

Gen├ž ya┼čl─▒ demeden y├╝zbinlerce ki┼činin hayat─▒n─▒ etkileyen, kendilerine ve ├ževrelerindeki yak─▒nlar─▒na kabus gibi bir hayat ya┼čatan ├ža─č─▒m─▒z─▒n hastal─▒─č─▒ AlzheimerÔÇÖa kar┼č─▒ gen├žlik y─▒llar─▒ndan edinece─čimiz al─▒┼čkanl─▒klar sayesinde g├Â─č├╝s gerebiliriz.

ReaderÔÇÖs Digest isimli dergide yay─▒nlanan habere g├Âre, d├╝zenli olarak bunlar─▒ yapan ve t├╝keten insanlarda AlzheimerÔÇÖa yakalanma riski azal─▒yor.

F─░Z─░KSEL AKT─░V─░TE

Ara┼čt─▒rmalara g├Âre, fiziksel aktivite AlzheimerÔÇÖa kar┼č─▒ potansiyel koruma sa─čl─▒yor. Haftada en az 3 kez 15-30 dakika egzersiz yapanlarda Alzheimer geli┼čme riski azal─▒yor.

Her g├╝n en az 1,5 kilometre y├╝r├╝meye ├žal─▒┼č─▒n. Basit bir y├╝r├╝y├╝┼č beyniniz i├žin olduk├ža faydal─▒d─▒r.

Dans etmek de bunama riskini di─čer fiziksel aktivitelere nazaran daha fazla azalt─▒yor.

ANT─░OKS─░DAN GIDALAR T├ťKET─░N

Beyin sa─čl─▒─č─▒n─▒z i├žin daha fazla sebze ve daha az i┼členmi┼č g─▒da t├╝ketmelisiniz.

Sebzelerden yard─▒m al─▒n. G├╝nde 4 porsiyondan fazla sebze t├╝ketmek zihindeki d├╝┼č├╝┼č oran─▒n─▒ y├╝zde 40 oran─▒nda azalt─▒yor. Ye┼čil yaprakl─▒ sebzeler, kabuklu kuruyemi┼čler, fasulye, tam tah─▒llar, bal─▒k, zeytin ya─č─▒, beyaz et t├╝ketirken k─▒rm─▒z─▒ et, tereya─č─▒, margarin, tatl─▒lar, peynir, k─▒zarm─▒┼č yiyecekler ve fast foodÔÇÖdan uzak durmal─▒s─▒n─▒z.

Baharatlarla yeme─činize lezzet kat─▒n. Yeme─činizi baharatla lezzetlendirirseniz ya─č─▒, tereya─č─▒n─▒ ve tuzu azaltabilirsiniz. K├Âri ve safranda curcumin isimli antioksidan bulunuyor. Bunun da Alzheimer riskini azaltt─▒─č─▒ ara┼čt─▒rmalarla kan─▒tlanm─▒┼čt─▒r.

ARKADA┼×LARINIZLA VAK─░T GE├ç─░R─░N

Beyninizi gen├ž tutmak i├žin yaln─▒zl─▒ktan kurtulmal─▒s─▒n─▒z. Arkada┼člar─▒yla vakit ge├žiren ya┼čl─▒ insanlarda zihinsel kay─▒p oran─▒ y├╝zde 70 kadar azal─▒yor. Her ya┼čta yeni arkada┼člar edinmelisiniz. Arkada┼člarla oturup sohbet ederek kendinizi daha iyi hissedersiniz.

BEYN─░N─░ZE EGZERS─░Z YAPTIRIN

Bir ara┼čt─▒rmaya g├Âre, bo┼č zamanlar─▒n─▒zdaki u─čra┼člar Alzheimer riskini azalt─▒yor.┬á Haftada birka├ž kez kitap okumak, kart oyunlar─▒ oynamak, bulmaca ├ž├Âzmek ve m├╝zik aleti ├žalmak gibi faaliyetler yeni beyin h├╝cresi ve h├╝creler aras─▒ndaki ba─č geli┼čimini tetikliyor.

├ľ─črenmek i├žin okuyun. Okumak zihinsel koruma sa─člar, bunama belirtilerine kar┼č─▒ tampon g├Ârevi g├Âr├╝r. Okurken detaylar─▒ daha iyi hat─▒rlamak i├žin notlar al─▒n.

Nas─▒l ├žizim, resim ve heykel yap─▒ld─▒─č─▒n─▒ ├Â─črenin. 4 y─▒l─▒n ├╝zerinde resim ya da heykel yapan ya┼čl─▒lar─▒n zihinsel yetenek kayb─▒n─▒n y├╝zde 73 daha az oldu─ču belirlendi. Bu t├╝r u─čra┼člar dikkatinizi toplaman─▒za yard─▒mc─▒d─▒r.(Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Kanserin, Alzheimer’in ├žaresi do─čadan geliyor!

Tar├ž─▒n, p─▒rasa, nar, keten tohumu, ├ž├Ârek otu, so─čan, badem ve daha pek ├žok bitki kanserden kalp-damar sa─čl─▒─č─▒na, AlzheimerÔÇÖdan uykusuzlu─ča, diyabetten anne s├╝t├╝ yetersizli─čine kadar onlarca rahats─▒zl─▒─č─▒n ├Ânlenmesi ve giderilmesine yard─▒mc─▒ oluyor.

Hangi bitkinin hangi rahats─▒zl─▒─ča iyi geldi─čini, hangi bitkinin hangi ┼čekilde, ne miktarda ve kimler taraf─▒ndan kullan─▒labilece─čini anlatan┬áDiyetisyen Emre Uzun,┬áhangi bitkinin ne ┼čekilde ve ne miktarda yenilip i├žilebilece─čini, kimlere yarar sa─člay─▒p kimlere zarar verece─čini belirten bilgileri bulmak ise hi├ž kolay┬áolmad─▒─č─▒n─▒ a├ž─▒klad─▒.

Emre Uzun ayr─▒ca ┼čifa verdi─či kabul edilen her g─▒da gibi bitkilerin de belli bir miktarda kullan─▒lmas─▒n─▒ gerekti─čini de ├Ânemle vurgulad─▒.

KANSER

Brokoli:┬áSelenyum, potasyum, k├╝k├╝rt ve diyet lifi y├Ân├╝nden zengindir. Kansere neden olan h├╝crelere etki ederek ortadan kalkmas─▒nda etkilidir. ─░drar yollar─▒, kal─▒n ba─č─▒rsak ve meme kanserine kar┼č─▒ koruyucudur. ├çi─č olarak veya buharda pi┼čirilerek t├╝ketilmelidir.

├ç├Ârek otu:┬á├çok zengin bir vitamin ve mineral kayna─č─▒d─▒r. A, C, B1, B2 ve B6 vitaminleri ile selenyum, ├žinko, magnezyum minerallerini i├žeren ├ž├Ârek otundaki en ├Ânemli bile┼čim ise thymol t├╝revi thymoquinonÔÇÖdur. Thymoquinon akci─čer, ba┼č-boyun, kal─▒nba─č─▒rsak, karaci─čer, kar─▒n zar─▒, l├Âsemi, lenfoma, meme, pankreas, prostat ve yumu┼čak doku kanserlerine faydal─▒d─▒r. G├╝nl├╝k bir tatl─▒ ka┼č─▒─č─▒ t├╝ketilebilir. Gebelikte kullan─▒m─▒ ├Ânerilmez.

Nar:┬á─░├žerdi─či bol miktardaki C vitamini, polyphenol, demir ve potasyumla ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini g├╝├žlendirir. Ayr─▒ca kolesterol├╝ ve kan ┼čekerini dengeleyici, kanser h├╝crelerinin geli┼čmesini engelleyici ├Âzelli─če sahiptir. ├ľzellikte prostat kanserinde etkilidir. Yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda kanser h├╝crelerinin ├žo─čalma h─▒z─▒n─▒ yava┼člatt─▒─č─▒ g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r.

KALP VE DAMAR SA─×LI─×I

So─čan:┬áKan─▒ temizleme ├Âzelli─či ile damar sertli─čine yol a├žan k├Ât├╝ kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝r, iyi huylu kolesterol├╝ y├╝kseltir. Do─čal antibiyotik olmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra potasyum minerali ile B ve C vitaminleri i├žerir. ┼×eker hastalar─▒ ve gebeler doktor kontrol├╝nde t├╝ketmelidir.

Keten tohumu:┬áC, E ve K vitaminlerinin yan─▒ s─▒ra kalsiyum, bak─▒r, demir mineralleri a├ž─▒s─▒ndan da zengindir. Omega-3 Ya─č Asidi i├žeri─či y├╝ksektir. Antioksidan ├Âzelliktedir ve kolesterol├╝ dengeler. Ayn─▒ zamanda kan ┼čekerini de dengeleyerek kalp-damar sa─čl─▒─č─▒n─▒ korur. D├╝zenli olarak t├╝ketimi k├Ât├╝ kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝rken iyi kolesterol├╝ y├╝kseltebilir. Salataya veya yo─čurda 1 yemek ka┼č─▒─č─▒ kat─▒larak t├╝ketilebilir.

Aspir:┬áAntibakteriyel ve antioksidan ├Âzelli─če sahiptir. Kan─▒ d├╝zenler, p─▒ht─▒la┼čmas─▒n─▒ sa─člar. P─▒ht─▒la┼čma problemi ya┼čayan, kan suland─▒r─▒c─▒ ila├ž alan bireylerin kullanmas─▒ ├Ânerilmez. 1 gram aspir ├ži├že─či bir bardak kaynar suda demlenerek t├╝ketilebilir.

ALZHE─░MER

Tar├ž─▒n:┬áKokusunun haf─▒zay─▒ kuvvetlendirici etkisi vard─▒r. S├╝tl├╝ tatl─▒lara, salatalara eklenerek veya ├žay ┼čeklinde t├╝ketilebilir. ├çay ┼čeklinde i├žilecekse g├╝nde 1 fincan, toz halinde kullan─▒lacaksa yar─▒m ├žay ka┼č─▒─č─▒ t├╝ketmelidir. G├╝nl├╝k olarak bu miktardan fazla t├╝ketilirse kab─▒zl─▒─ča, kan ┼čekerinin d├╝┼čmesine neden olabilir.

Zerde├žal:┬áHastal─▒─č─▒n ilerlemesini ├Ânledi─či gibi hastal─▒─č─▒n ├Ânlenmesinde de rol oynar. Yemeklere veya s├╝te kat─▒larak t├╝ketilebilir. Kan suland─▒r─▒c─▒ ila├žlarla birlikte kullan─▒lmamal─▒d─▒r.

Badem:┬áZengin E vitamini i├žeri─či ile g├╝nl├╝k 5-6 adet t├╝ketilirse hastal─▒─č─▒n ilerlemesini etki yapar. G├╝nl├╝k t├╝ketimi bir avucu ge├žmemelidir. ├ľnerilen miktardan fazla t├╝ketim kilo art─▒┼č─▒na, baz─▒ ila├žlarla etkile┼čime girerek alerjiye, artan lifin sindirilememesi sonucu kab─▒zl─▒─ča yol a├žabilir.

D─░YABET

Tar├ž─▒n:┬áLif bak─▒m─▒ndan zengin olmas─▒ nedeniyle sindirimi kolayla┼čt─▒r─▒r, kan ┼čekerini dengeler. G├╝nl├╝k yar─▒m ├žay ka┼č─▒─č─▒ baharat olarak veya 1 ├žubuk tar├ž─▒nla demlenmi┼č bir fincan ├žay ┼čeklinde t├╝ketimi uygundur.

Badem:┬áY├╝ksek lif ve zengin doymam─▒┼č ya─č i├žeri─činin yan─▒nda d├╝┼č├╝k karbonhidrata sahip olmas─▒ nedeniyle de d├╝┼č├╝k glisemik endekse sahiptir. Kan ┼čekeri y├╝kselmelerini ├Ânlemeye ve uzun s├╝reli tokluk sa─člamaya yard─▒mc─▒ olur. Kahvalt─▒da 5 adet zeytin yerine 6 adet badem tercih edilebilir veya ara ├Â─č├╝nlerde s├╝t ├╝r├╝nleri veya meyveyle t├╝ketilebilir.

P─▒rasa:┬áY├╝ksek besin lifli, A, C, K ve B6 vitamini y├Ân├╝nden zengin bir sebzedir. Yap─▒lan ├žal─▒┼čmalarda pankreastan ins├╝lin sal─▒n─▒m─▒n─▒ uyararak kan ┼čekerini ve y├╝ksek kolesterol├╝ d├╝┼č├╝rd├╝─č├╝ g├Âzlenmi┼čtir. Buharda k─▒sa s├╝rede pi┼čirilirse besin kay─▒plar─▒ ├Ânlenir ve daha sa─čl─▒kl─▒ bir t├╝ketim yolu elde edilir.

BA─×I┼×IKLIK ZAYIFLI─×I

Sar─▒msak:┬áDo─čal bir antibiyotiktir. Kalp ve ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemini g├╝├žlendirir, ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi h├╝crelerini art─▒r─▒r. G├╝nl├╝k 2 di┼č sar─▒msak kullan─▒m─▒ yeterlidir. Tansiyon hastalar─▒ kontroll├╝ t├╝ketmelidir.

Zencefil:┬á─░ltihaba, kan p─▒ht─▒la┼čmas─▒na, kolesterole ve kalp hastal─▒klar─▒na olumlu etkide bulunur. Antibakteriyel ve antioksidan ├Âzelli─če sahiptir. ├çay ┼čeklinde veya yemeklerde baharat olarak kullan─▒labilir. G├╝nl├╝k 4 gramdan fazla kullan─▒lmamal─▒d─▒r. Fazla t├╝ketimi mide ek┼čimelerine, ritim bozukluklar─▒na yol a├žabilir.

Kivi:┬áY├╝ksek C vitamini i├žeri─čiyle yaz k─▒┼č t├╝ketilebilecek, ba─č─▒┼č─▒kl─▒k g├╝├žlendirici bir meyvedir. 1 adet kivi g├╝nl├╝k C vitamini ihtiyac─▒n─▒n kar┼č─▒lanmas─▒nda fayda sa─člar. ├ľnerilen miktardan fazla t├╝ketmek, cilt sorunlar─▒na, ishale ve bulant─▒ya sebep olabilir.

KOLESTEROL

Ceviz:┬áKanda zararl─▒ kolesterol├╝n birikmesini ├Ânler, y├╝ksek kolesterol├╝ d├╝┼č├╝r├╝r ve damar t─▒kan─▒kl─▒─č─▒n─▒ engeller. G├╝nde 2 adet ceviz yemek, yorgunluk ve bitkinlikte de etkilidir.

Badem:┬áD├╝zenli t├╝ketimi, iyi ve k├Ât├╝ kolesterol seviyelerini dengelemeye yard─▒mc─▒ olur. Bu ├Âzelli─čiyle kolesterol├╝n dengesizli─či sonucunda olu┼čabilecek sorunlara kar┼č─▒ ├Ânlem al─▒nmas─▒nda ├Ânemli bir yeri vard─▒r. G├╝nl├╝k diyette ara ├Â─č├╝n olarak 5-6 adet t├╝ketilebilir.

Keten tohumu:┬áG├╝nde 50 gram kadar t├╝ketildi─činde y├╝ksek kolesterol problemi ya┼čayan bir yeti┼čkinin kolesterol├╝n├╝ yakla┼č─▒k y├╝zde 14 azaltt─▒─č─▒ tespit edilmi┼čtir. Sindirim sorunlar─▒na da yard─▒mc─▒ olur. Yo─čurda kat─▒larak t├╝ketilebilir.

UYKUSUZLUK

Papatya ├žay─▒:┬áHazm─▒ kolayla┼čt─▒r─▒c─▒, a─čr─▒ kesici ve antiseptik ├Âzelliklere sahiptir. Hafif dereceli uyku sorunlar─▒nda yard─▒mc─▒ olur. Gebeler ve emziklilerde kullan─▒m─▒ ├Ânerilmez.

├çark─▒felek ├žay─▒:┬áSakinle┼čtirici ve a─čr─▒ kesici etkisi ile uykusuzluk problemine iyi gelir. ─░├žeri─čindeki harmin maddesi mutluluk sa─člayarak uykuya dalma zorlu─čunu engeller. Alkoll├╝ i├žeceklerle birlikte al─▒nmas─▒ ├Ânerilmez.

Yulaf ezmesi:┬á─░├žeri─činde bol miktarda bulunan vitamin ve minerallerle sinir sistemine etki ederek rahatlat─▒r ve stresten kaynaklanan olumsuz d├╝┼č├╝nceleri engeller. Sinir sistemini gev┼četerek rahat bir uykuya yard─▒mc─▒ olur. Gece yatmadan 2 saat ├Ânce bir fincan yulafa s├╝t veya yo─čurt eklenerek t├╝ketilebilir.

─░┼×TAHSIZLIK

Ac─▒ Ye┼čillikler (karalahana, roka):┬áSindirim enzimlerini uyararak sindirim sisteminin harekete ge├žmesine, h─▒zl─▒ ├žal─▒┼čmas─▒na ve i┼čtah─▒n artmas─▒na olumlu etkide bulunur.

Ki┼čni┼č:┬áKalsiyum, demir, magnezyum, sodyum gibi bir├žok mineral i├žerir. Yapraklar─▒ ve tohumlar─▒ midenin g├╝├žlenmesine, sindirimin kolayla┼čmas─▒na ve i┼čtah─▒n a├ž─▒lmas─▒na katk─▒ sa─člar. Diyabetliler i├žin gebelik ve emzirme d├Âneminde kullan─▒m─▒ ├Ânerilmez. G├╝nl├╝k ortalama 3 gram t├╝ketilmelidir.

Nane:┬áA─č─▒z tad─▒n─▒ yenileyip i┼čtah─▒ canland─▒r─▒r. ├çay olarak t├╝ketmek daha etkilidir. Mide problemi olan bireyler nane t├╝ketiminde dikkatli olmal─▒d─▒r.

ANNE S├ťT├ť YETERS─░ZL─░─×─░

Rezene:┬áAnne s├╝t├╝ i├žin gerekli olan ├Âstrojen ve prolaktin ├╝retimini te┼čvik eder, s├╝t sal─▒n─▒m─▒n─▒ art─▒r─▒r. G├╝nde 2 ├žay ka┼č─▒─č─▒ kadar demlenerek 2 fincan t├╝ketimi uygundur. ├ľnerilenden fazla t├╝ketimi i┼čtah art─▒┼č─▒na, dolay─▒s─▒yla kilo al─▒nmas─▒na neden olabilir.

Kimyon:┬áAnneyi g├╝├žlendirerek s├╝t yap─▒m─▒na katk─▒da bulunur ve demir i├žeri─či sayesinde bu ihtiyac─▒n giderilmesini de sa─člar. ├çay veya baharat olarak kullan─▒labilir.

├ç├Ârek otu:┬áAnne s├╝t├╝n├╝ art─▒r─▒c─▒ ├Âzelli─če sahip olmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra kalsiyum ve bak─▒r kayna─č─▒d─▒r. Yemeklerde veya ├žekilmi┼č olarak bala kat─▒l─▒p t├╝ketilebilir.

BO─×AZ ENFEKS─░YONU

Ada├žay─▒:┬áAntimikrobiyal ├Âzelli─čiyle bo─čazdaki iltihaplanmay─▒ azalt─▒r. Baharat olarak veya ├žay ┼čeklinde t├╝ketilebilir. G├╝nl├╝k 1-2 fincan─▒ ge├žmemekte yarar vard─▒r. Gebeler ve emziklilerde t├╝ketimi ├Ânerilmez.

Okalipt├╝s ├žay─▒:┬áSo─čuk alg─▒nl─▒─č─▒, grip, nezle, bron┼čit gibi sorunlarda yat─▒┼čt─▒r─▒c─▒ etkiye sahiptir. Emziklilerde ve gebelerde kullan─▒m─▒ ├Ânerilmez. Ayr─▒ca ast─▒m veya b├Âbrek hastalar─▒ doktor kontrol├╝nde t├╝ketmelidir. Fazla t├╝ketimi mide bulant─▒s─▒ ve kusmaya neden olaca─č─▒ i├žin g├╝nde 2 fincandan fazlas─▒ ├Ânerilmez.

Kekik:┬áMineral y├Ân├╝nden zengin, antioksidan bir bitkidir. Bo─čaz enfeksiyonu ve so─čuk alg─▒nl─▒─č─▒na iyi gelmesinin yan─▒nda stres, gaz, ┼či┼čkinlik ve ba┼č a─čr─▒s─▒ gibi sorunlara da ├ž├Âz├╝m sa─člar. Kaynam─▒┼č suya kat─▒larak on dakika demlenerek t├╝ketilebilir.

┼×─░┼×MANLIK

Mate ├žay─▒:┬á├ľdem at─▒m─▒n─▒ sa─člar ve kab─▒zl─▒─č─▒ giderir. C, B-1, B-6 ve niasin gibi vitaminler bak─▒m─▒ndan zengindir, kalsiyum, demir, potasyum ve magnezyum gibi ├Ânemli mineralleri de i├žerir. G├╝nde 2 fincandan fazla t├╝ketilmemelidir. A┼č─▒r─▒ t├╝ketimi uykusuzlu─ča neden olabilir. Gebeler ve emziklilerde ├Ânerilmez.

Ku┼čburnu:┬áC vitamini bak─▒m─▒ndan zengin olmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra i├žeri─činde bulundurdu─ču flavonlar, vitamin ve minerallerle de de─čerli bir besin kayna─č─▒d─▒r. V├╝cuttaki ya─č oran─▒n─▒ d├╝┼č├╝r├╝c├╝ ve kan ┼čekerini dengeleyici etkiye sahiptir. G├╝nde 2-3 fincan t├╝ketimi uygundur.

K─▒rm─▒z─▒ biber:┬áGenel sa─čl─▒─ča ve sindirim problemlerine yard─▒mc─▒ olur; ba─č─▒rsaklar─▒n temizlenmesini sa─člar. Ya─č yak─▒c─▒ etkisi ile ┼či┼čmanl─▒k sorununda da faydal─▒d─▒r.

KABIZLIK

Bamya:┬áSindirim sistemi i├žin ├žok faydal─▒ olan y├╝ksek oranda lif i├žerir. Bamyadaki liflerin yard─▒m─▒yla ba─č─▒rsak hareketleri artar ve kilo vermekten kolon kanseri riskini azaltmaya kadar pek ├žok fayda sa─člar. Taze olarak t├╝ketilmesine ├Âzen g├Âsterilmelidir.

Kuru kay─▒s─▒:┬áSel├╝loz i├žeri─či ile sindirim sisteminin rahat ├žal─▒┼čmas─▒n─▒ sa─člar. Pektin i├žeri─či ile su dengesinin sa─članmas─▒na yard─▒m eder. G├╝nl├╝k olarak 1 porsiyon meyve yerine t├╝ketilecek 4 adet kuru kay─▒s─▒ kab─▒zl─▒k problemi i├žin fayda sa─člayacakt─▒r.

Trabzon Hurmas─▒:┬áLif bak─▒m─▒ndan zengin bir meyvedir ve mide ve ba─č─▒rsak sorunlar─▒n─▒n ├ž├Âz├╝m├╝ne yard─▒mc─▒ olur. Ayr─▒ca bol miktarda B ve C vitamini i├žerir.

─░SHAL

Muz:┬áZengin miktarda kalori, protein, sodyum, potasyum, magnezyum, A, E, K ve C vitaminleri i├žerir. ─░shal s─▒ras─▒nda kaybedilen minerallerin al─▒nmas─▒nda faydal─▒ oldu─ču i├žin ishal tedavisinde muz t├╝ketmek iyile┼čme s├╝recini h─▒zland─▒r─▒r.

Havu├ž:┬áHa┼član─▒p ezilerek p├╝re halinde t├╝ketildi─činde ishal tedavisinde ├ž├Âz├╝m sa─člar. Bu yolla daha fazla pektinden faydalan─▒l─▒r. ─░shalle kaybedilen mineral ve vitaminlerin yerine konulmas─▒nda da etkilidir.

Limon: İshale sebebiyet veren patojenleri yok eder. Suyu sıkılarak tüketilebilir.

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Alzheimera kar┼č─▒ en b├╝y├╝k yard─▒mc─▒

Bilimadamlar─▒ yapt─▒klar─▒ ara┼čt─▒rmalar─▒n ard─▒ndan, do─čal olarak olu┼čan s─▒zma zeytinya─č─▒n─▒n Alzheimer hastal─▒─č─▒n─▒ ├Ânlemeye yard─▒mc─▒ oldu─čunu iddia ettiler.

Toxicology and Applied Pharmacology isimli dergide yer alan ├žal─▒┼čmaya g├Âre, do─čal olarak olu┼čan ve zeytinya─č─▒n─▒ meydana getiren molekul grubundan ayr─▒ olarak ke┼čfedilen bile┼čime ÔÇťoleocanthalÔÇŁ ad─▒ verildi. Bu bile┼čim, toksik beyin kimyasallar─▒n─▒n yap─▒s─▒n─▒ de─či┼čtiriyor. Doktorlar, bu yap─▒sal de─či┼čimin kimyasallar─▒n beyindeki sinir h├╝crelerini tahrip etmesini yava┼člatt─▒─č─▒n─▒ s├Âyl├╝yorlar.

PhiladelphiaÔÇÖda Monell Chemical Senses CenterÔÇÖda yap─▒lan ├žal─▒┼čmada, ÔÇťADDLsÔÇŁ olarak bilinen beyin kimyasallar─▒n─▒n zararl─▒ yap─▒s─▒n─▒ 1998 y─▒l─▒nda ke┼čfeden ara┼čt─▒rmac─▒lar, yeni ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n ise Alzheimer hastal─▒─č─▒n─▒n nedenleri, ilerlemesi ve tedavisi hakk─▒nda ├žok ├Ânemli bir y├Ântem olabilece─čini belirttiler.

Ara┼čt─▒rmac─▒lar, sonucun ba┼čar─▒l─▒ olmas─▒ i├žin klinik deneylerin yap─▒laca─č─▒n─▒ da s├Âzlerine eklediler. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Ya┼čam

─░┼čte unutkanl─▒─č─▒n ilac─▒

Art─▒k neyi unuttu─čunuzu bile unutacak hale mi geldiniz? Unutkanl─▒─č─▒n tiroidin az ├žal─▒┼čmas─▒ndan kans─▒zl─▒─ča, depresyondan Alzhemier ba┼člang─▒c─▒na kadar bir├žok nedeni var.

Unutkanl─▒─ča kar┼č─▒ meyve salatas─▒ tavsiye eden ─░├ž Hastal─▒klar Uzman─▒ Dr. G├╝rkan Kubilay,┬ámeyve salatas─▒n─▒n haz─▒rlan─▒┼č─▒n─▒ ┼č├Âyle tarif ediyor:

MEYVE SALATASI

1 elma (kabuklar─▒ ile beraber, k├╝p, k├╝p do─čray─▒n─▒z)

8-10 adet kuru yaban mersini

3 adet kuru erik

1 adet ince dilim karpuz

1 yemek ka┼č─▒─č─▒ kuru ├╝z├╝m

10 ÔÇô 12 adet b├Â─č├╝rtlen

3 adet kaju

2 adet ceviz.

Bu meyve salatas─▒n─▒, 2 ay boyunca ilk 10 g├╝n, her g├╝n yiyin.

Sonraki 50 g├╝n ise, g├╝n a┼č─▒r─▒ olmak ├╝zere, ak┼čam yeme─činden 2 saat sonra mutlaka t├╝ketin.

YANINDA MUTLAKA KURU SO─×AN

Bu salata ile beraber, ilk 10 g├╝nde 2 kez, sonraki 50 g├╝nde en az 5 kez, ak┼čam yeme─činde, somon, sardalya veya uskumru t├╝ketin. Bal─▒─č─▒n yan─▒nda, mutlaka kuru so─čan olsun.ÔÇŁ

UNUTKANLI─×I NASIL ANLARSINIZ?

Her unutman─▒n da unutkanl─▒k olmad─▒─č─▒n─▒ belirten┬áDr. G├╝rkan Kubilay, a┼ča─č─▒daki belirtiler varsa hemen doktorunuza m├╝racaat etmenizi istiyor.

  • Her zaman gitti─činiz soka─č─▒ ┼ča┼č─▒rd─▒n─▒z ve 15 dakika i├žinde hat─▒rlamad─▒ysan─▒z,
  • S├╝rekli verdi─činiz adresteki cadde isimlerini hat─▒rlayam─▒yorsan─▒z, biri ipucu verse bile akl─▒n─▒za gelmiyorsa,
  • ├ťst ├╝ste 10 arkada┼č─▒n─▒z─▒ tan─▒t─▒rken, arada birilerinin ad─▒n─▒ hat─▒rlayam─▒yorsan─▒z,
  • Yo─čun stress olmadan unutuyorsan─▒z,
  • Ki┼čisel bak─▒m─▒n─▒z─▒ (el y─▒kama vs.) unutuyorsan─▒z unutkans─▒n─▒z demektir.
Kategoriler
Sa─čl─▒k

Bu hastal─▒k kad─▒nlarda daha yayg─▒n

K─▒sa s├╝reli ba┼člayan unutkanl─▒klar, hastal─▒kta zamanla ki┼čilerin ya┼čam─▒n─▒ elinden al─▒yor. ├ťstelik nadir de olsa ki┼čileri 40 ve 50’li ya┼člarda da yakalayabiliyor. Ya┼č ilerledik├že ki┼čilerde unutkanl─▒kla kendini g├Âsteren Alzheimer kad─▒nlarda daha s─▒k g├Âr├╝l├╝yor.

Stresli i┼č ortam─▒, yorgunluk gibi fakt├Ârlerden kaynaklanan unutkanl─▒klar ya bu kadar basit k├Âkenli de─čilse ve g├╝nl├╝k hayat─▒m─▒z─▒ etkilemeye ba┼člad─▒ysa dikkat etmemiz gerekti─čini s├Âyleyen Medicana International Ankara Hastanesi N├Âroloji Uzman─▒ Dr. Song├╝l Tur─čut, ya┼č ilerledik├že ki┼čilerde unutkanl─▒kla ortaya ├ž─▒kan Alzheimer hastal─▒─č─▒n─▒n, nadiren de olsa daha erken ya┼člarda g├Âr├╝lebildi─čini belirtti. Ancak her unutkanl─▒─č─▒n Alzheimer olmad─▒─č─▒na i┼čaret eden Tur─čut, hastal─▒─č─▒n tetkik ├Âncesi temel kabul edilen belirtileri hakk─▒nda bilgi verdi. Buna g├Âre; unutkanl─▒─č─▒n─▒z belirginle┼čerek karakterinizi de─či┼čtirmeye ba┼člad─▒ysa ve ├ževrenizi su├žlama noktas─▒na geldiyseniz dikkat…

Alzheimer, kad─▒nlarda daha s─▒k g├Âr├╝l├╝yor

D├╝nyada 20 milyondan fazla ve ├╝lkemizde de 300 bin civar─▒nda Alzheimer hastas─▒ oldu─čuna i┼čaret eden Uzm. Dr. Tur─čut, “Ne yaz─▒k ki bu rakamlar─▒n artt─▒─č─▒n─▒ g├Âzl├╝yoruz. Kad─▒nlarda erkeklerden daha ├žok g├Âr├╝l├╝yor. Yap─▒lan ├žal─▒┼čmalar, 65 ya┼č ├╝zerinde 15 ki┼čiden, 80-85 ya┼č─▒n ├╝zerinde ise her 2 ki┼čiden birinde g├Âr├╝ld├╝─č├╝n├╝ ortaya koyuyor” dedi.

Belirtileri nelerdir?

G├╝nl├╝k ya┼čam─▒ etkileyecek derecede unutkanl─▒k,
g├╝nl├╝k i┼člerini yapamama,
kelime bulmada zorluk;
tarih ve yol unutma;
karar verememe,
hesap yapmada s─▒k─▒nt─▒,
pratik d├╝┼č├╝nmede zorlanma,
e┼čyalar─▒n─▒n yerini kar─▒┼čt─▒rma,
davran─▒┼č de─či┼čikli─či,
ki┼čilik de─či┼čikli─či,
insanlar─▒ su├žlama,
sorumluluktan ka├žma.

Ba┼čtaki k─▒sa s├╝reli unutkanl─▒klar, zamanla hastan─▒n g├╝nl├╝k i┼člerini aksatma noktas─▒na gelir. Hasta sordu─ču ┼čeyleri tekrar sorar, yak─▒nlar─▒n─▒ tan─▒yamaz. Bu durumda psikolojik sorunlar ortaya ├ž─▒kar: ─░├žine kapan─▒r; konu┼čma, y├╝r├╝me, tuvalete gitme gibi ya┼čamsal aktivitelerini yerine getiremez. Beyin MR ve kan tetkikleri ile di─čer hastal─▒klardan ay─▒rt edilmeye ├žal─▒┼č─▒l─▒r. “

Erken tan─▒ ile ilerlemesi yava┼člat─▒labilir

Hastal─▒─č─▒n kesin tedavisi olmad─▒─č─▒n─▒ ancak erken tan─▒ ile uygulanacak ila├ž tedavisinin ilerlemeyi yava┼člatabildi─čini kaydeden Uzm. Dr. Tur─čut, hasta ve yak─▒nlar─▒na ise ┼ču ├Ânerilerde bulundu: “Hastan─▒n hislerinin payla┼č─▒lmas─▒, ona cesaret ve g├╝ven verilmesi ├žok ├Ânemli. Hastan─▒n hobileri k─▒s─▒tlanmamal─▒. Hastalar─▒m─▒z da g├╝nl├╝k hayatlar─▒n─▒ kolayla┼čt─▒rmak i├žin yap─▒lacak i┼čleri not alabilir. Ancak ara├ž kullanmalar─▒n─▒ ├Ânermiyoruz. Alzheimer sadece ki┼činin kendisi i├žin de─čil ailesi i├žin de ├žok zor. Bu nedenle hastal─▒kla ya┼čamaya al─▒┼čmak gerekiyor. Al─▒┼čma ve ba┼četme konusunda profesyonel destek al─▒nabilir.”

Kategoriler
Ya┼čam

Ya┼čl─▒lara su i├žmeyi hat─▒rlat─▒n

Ya┼čl─▒larda su ihtiyac─▒ v├╝cut fonksiyonlar─▒ndaki de─či┼čikliklere ve v├╝cuttaki su oran─▒n─▒n d├╝┼čmesine ba─čl─▒ olarak g├╝nl├╝k iki litreyi buluyor. Ancak susama hissinin azalmas─▒ ve unutkanl─▒k gibi nedenlerle su t├╝ketimi ├žo─ču zaman olmas─▒ gereken miktar─▒n alt─▒nda kal─▒yor.

Su kayb─▒n─▒n ya┼čamsal faaliyetler i├žin tehlike arz etti─čini s├Âyleyen Waternet Sa─čl─▒kl─▒ Ya┼čam Uzman─▒ Diyetisyen Canan Aksoy, 65 ya┼č ve ├╝zeri ki┼čilerde su t├╝ketimini art─▒racak ├Ânerilerde bulundu.┬áOksijenden sonra en ├Ânemli ya┼čamsal ├Âge olan su ihtiyac─▒; ki┼čiye, ya┼ča, fiziksel aktiviteye, fizyolojik duruma ve sosyal ya┼čant─▒ya g├Âre de─či┼čiklik g├Âsteriyor.

Ya┼čl─▒larda su ├žok ├Ânemli

V├╝cut fonksiyonlar─▒ndaki de─či┼čiklikler, metabolizma h─▒z─▒n─▒n ve v├╝cuttaki su oran─▒n─▒n d├╝┼čmesi nedeniyle ya┼čl─▒l─▒kta g├╝nde iki litre su i├žilmesi gerekti─čini s├Âyleyen Canan Aksoy, ├žo─ču ki┼činin bu miktar─▒n alt─▒nda kald─▒─č─▒n─▒ belirtti.

T├ť─░KÔÇÖin 2015 y─▒l─▒ verilerine g├Âre, ├╝lkemizde 6 bu├žuk milyona yak─▒n 65 ya┼č ve ├╝zeri ki┼či ya┼čad─▒─č─▒n─▒ hat─▒rlatan Diyetisyen Canan Aksoy, ya┼čl─▒l─▒k d├Ânemini daha rahat ge├žirmek ve ya┼čamsal faaliyetleri s├╝rd├╝rebilmek i├žin yeterli miktarda su i├žilmesi gerekti─činin alt─▒n─▒ ├žizdi.

Demans ve alzheimer hastalar─▒na dikkat!

Ya┼čl─▒l─▒k d├Âneminde metabolizma h─▒z─▒n─▒n d├╝┼čmesiyle beraber su t├╝ketiminin azald─▒─č─▒n─▒ ifade eden Aksoy, bu durumun fazla kilo, diyabet, kalp-damar hastal─▒klar─▒, tansiyon, y├╝ksek kolesterol gibi sa─čl─▒k sorunlar─▒na yol a├žt─▒─č─▒n─▒ vurgulad─▒. Aksoy, s├Âzlerini ┼č├Âyle s├╝rd├╝rd├╝, “Ya┼č─▒n ilerlemesi ile birlikte v├╝cuttaki su oran─▒ da d├╝┼čer ve su kayb─▒ artar. Normalde su kayb─▒ artt─▒─č─▒ zaman susama duygusu sayesinde kaybedilen su yerine konabilir. Ancak ya┼čl─▒l─▒k d├Âneminde susama hissi azal─▒r. Demans ve alzheimer hastalar─▒ ise su i├žmeyi unutabilir. Bu durumlarda su t├╝ketimine daha ├žok dikkat etmek gerekir.ÔÇŁ

Su t├╝ketiminin azalmas─▒n─▒n ya┼čamsal fonksiyonlar i├žin tehlike arz etti─čini s├Âyleyen Diyetisyen Canan Aksoy, ÔÇťV├╝cut suyunun y├╝zde 10ÔÇÖu yitirildi─činde ya┼čam tehlikeye girer, y├╝zde 20 oran─▒nda azalma ise ├Âl├╝mle sonu├žlan─▒r. Bu nedenle ya┼čl─▒lar─▒n, ├Âzellikle hastal─▒klar─▒ nedeniyle unutkanl─▒k ya┼čayanlar─▒n su t├╝ketimi mutlaka g├ÂzlenmelidirÔÇŁ dedi.

Her ilaca bir bardak su

G├╝nl├╝k su ihtiyac─▒n─▒n al─▒nan kaloriye g├Âre belirlendi─čini s├Âyleyen Canan Aksoy, bu durumu bir ├Ârnekle a├ž─▒klad─▒, ÔÇť1500 kalori al─▒yorsan─▒z g├╝nde 1,5 – 2 litre su i├žmeniz gerekir. Yeterli su al─▒p almad─▒─č─▒n─▒z─▒, idrara ├ž─▒kma say─▒n─▒z─▒ ve idrar─▒n rengini kontrol ederek de takip edebilirsiniz. Yeti┼čkin bir birey g├╝nde 6 – 7 kere idrara ├ž─▒k─▒yorsa ve idrar rengi a├ž─▒k sar─▒ veya soluk sar─▒ renkteyse yeterli su t├╝ketimi vard─▒r.ÔÇŁ

65 ya┼č ve ├╝zeri ki┼čilerde ortalama iki litre suyun ideal oldu─čunu s├Âyleyen Waternet Sa─čl─▒kl─▒ Ya┼čam Uzman─▒ Diyetisyen Canan Aksoy, ÔÇťBu ya┼člardan itibaren d├╝zenli ila├ž kullan─▒m─▒nda art─▒┼č g├Âr├╝l├╝yor. Sadece ilac─▒ yutacak kadar de─čil, her tablette bir bardak su t├╝ketildi─či takdirde, g├╝nl├╝k su ihtiyac─▒n─▒n ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝ kar┼č─▒lanacakt─▒rÔÇŁ diye konu┼čtu.

Yeterli su i├žmeniz i├žin tavsiyeler:

Sabah uyand─▒─č─▒n─▒zda ve gece yatarken su i├žmeyi al─▒┼čkanl─▒k haline getirin.
Su, ya┼čam i├žece─čidir. ├çay, kahve gibi i├žecekler su yerine ge├žmez. Hatta idrarda art─▒┼č yaparak, v├╝cudun daha fazla s─▒v─▒ kaybetmesine yol a├žar.
Suyun tad─▒n─▒ sevmiyorsan─▒z i├žine bir dilim limon, taze nane, salatal─▒k veya ├žubuk tar├ž─▒n atarak lezzetlendirebilirsiniz.
Su i├žmeyi unutuyorsan─▒z hat─▒rlat─▒c─▒ notlar yazabilirsiniz.
S─▒v─▒ t├╝ketimini art─▒rmak i├žin ─▒hlamur, nane, kekik gibi bitki ├žaylar─▒ i├žebilirsiniz
G├╝nde yakla┼č─▒k 8-10 bardak su t├╝ketmeyi unutmay─▒n!
─░la├ž kullan─▒yorsan─▒z, ila├ž ile birlikte 1 bardak su i├žebilirsiniz.
─░├žti─čimiz sularda bile bulunabilen a─č─▒r metallerden kurtulman─▒n en kolay yolu ar─▒t─▒lm─▒┼č su t├╝ketmektir. Sa─čl─▒kl─▒ suyun ar─▒t─▒lm─▒┼č ve iyi ko┼čullarda saklanm─▒┼č olmas─▒ gerekir. En iyi saklama ko┼čulu da, cam ┼či┼čedir.

Kategoriler
Ya┼čam

K─▒┼č mevsiminde bal─▒k t├╝ketmeniz i├žin 5 neden

K─▒┼č aylar─▒n─▒n vazge├žilmez besinlerinden olan bal─▒k etinin, insan sa─čl─▒─č─▒ a├ž─▒s─▒ndan bir├žok faydas─▒ bulunuyor. Kalp hastal─▒klar─▒ndan koruyor, Alzheimer riskini azalt─▒r, depresyonu yener, kemik erimesini ├Ânler.

Bal─▒─č─▒n bir├žok faydas─▒ oldu─čunu belirten Anadolu Sa─čl─▒k Merkezi Beslenme ve Diyet Uzman─▒ ├ľzge Y├╝ksel, bal─▒─č─▒n faydalar─▒ hakk─▒nda bilgi verdi.

Kalp hastal─▒klar─▒ riskini azalt─▒r
Bal─▒─č─▒n i├žerisinde bulunan omega 3 ya─č asitleri kan ya─člar─▒n─▒ d├╝┼č├╝rerek kalp hastal─▒klar─▒na yakalanma riskini azalt─▒r.

Alzheimer riskini azaltır 
Yap─▒lan arast─▒rmalar haftada 1 bal─▒k t├╝ketmenin beyindeki gri madde n├Âronlar─▒n─▒ koruyabilece─čini g├Âstermi┼čtir. ├çal─▒┼čmalarda ha┼članm─▒┼č veya f─▒r─▒nda (k─▒zart─▒lmadan) bal─▒k t├╝ketenlerin beyindeki ├Â─črenme ve hat─▒rlama merkezinin etkilendi─či g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r.

Sa├ž ve deriyi g├╝zelle┼čtirir
Bal─▒k derinin iyi beslenmesini ve parlamas─▒n─▒ sa─člar. Yap─▒lan ├žal─▒┼čmalar bal─▒k ve bal─▒k ya─č─▒n─▒n sedef hastal─▒─č─▒na etki edebilece─čini g├Âstermi┼čtir.

Depresyonu yenin 
Ara┼čt─▒rmalar antidepresanlarla birlikte bal─▒k t├╝ketilmesinin bal─▒k t├╝ketmeyenlere g├Âre depresyonu daha kolay yendi─čini g├Âstermi┼čtir.

Kemik erimesini ├Ânler┬á
K├╝├ž├╝k bal─▒klarda bulunan kalsiyum kemiklerin g├╝├žlenmesini sa─člar. ├ľzellikle menopoz d├Âneminde bal─▒k t├╝ketmek ┼čart .
Bal─▒─č─▒n faydalar─▒n─▒n yan─▒nda lezzeti de oldukca ├Ânemlidir. Her bal─▒k her mevsimde bulunmayaca─č─▒ gibi tad─▒ da mevsimden mevsime de─či┼čebilmektedir. Her bal─▒─č─▒n ya─čland─▒g─▒ bir ay bulunmaktad─▒r bu da lezzetini etkiler. Ekim ay─▒ gecici olarak KaradenizÔÇÖde beslenen bal─▒klar─▒n MarmaraÔÇÖya g├Â├že ba┼člad─▒klar─▒ ayd─▒r. Palamut ve l├╝fer boldur. Kas─▒m ay─▒ hamsi, levrek ve istavritin zaman─▒d─▒r. Aral─▒k ay─▒nda ise palamut , hamsi, mezgit lezzetlidir.