Kategoriler
Sa─čl─▒k

Gelece─čin s─▒rad─▒┼č─▒ 10 mesle─či

Teknolojinin ilerlemesi sayesinde insanlar─▒n daha uzun ya┼čamas─▒yla birlikte t─▒bbi ihtiya├žlar da art─▒yor. B├Âylece sa─čl─▒k alan─▒ndaki meslekler daha ├žok ├Ânem kazan─▒yor ve yeni meslek dallar─▒ ortaya ├ž─▒k─▒yor.

Birle┼čmi┼č MilletlerÔÇÖin projesine g├Âre, 60 ya┼č ve ├╝zeri insan say─▒s─▒n─▒n 2050 y─▒l─▒na kadar ikiye katlanaca─č─▒ (2013 y─▒l─▒nda 841 milyondan 2 milyara) tahmin ediliyor. 2 milyarl─▒ bu n├╝fusun doktor, di┼č hekimi, fizik tedavi uzman─▒, eczac─▒ ve cerrah gibi bir├žok t─▒bbi deste─če ihtiyac─▒ olacak.

HowStuffWorks isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, i┼čte gelece─čin sa─čl─▒k sekt├Âr├╝ndeki en pop├╝ler olacak 10 mesle─či:

├ľzel implant organ tasar─▒mc─▒s─▒

Nakil olmak i├žin bir├žok insan b├Âbrek, karaci─čer, kalp gibi organ bekliyor. Nakil olanlar bile ald─▒klar─▒ organlar─▒ 1 y─▒l ya da 3 y─▒l i├žinde kaybedebiliyor. Bunun en b├╝y├╝k nedeni v├╝cudun organ─▒ kabul etmemesidir. Bilim adamlar─▒ ileride sizin h├╝crelerinizi kullanarak organlar─▒ sizin v├╝cudunuza g├Âre tasarlamay─▒ umuyorlar. Bu organlar uzun s├╝re organ nakli bekleyenlerin say─▒s─▒n─▒ azaltacak ve v├╝cudun reddetme riskiyle de m├╝cadele edecek.

Ya┼čam sonu terapisti

─░nsanlar─▒n ├Âmr├╝ uzad─▒k├ža hayatlar─▒n─▒n son y─▒llar─▒n─▒ planlayan uzmanlar devreye giriyor. Bu uzmanlar ya┼čl─▒ ki┼činin ailesiyle i┼čbirli─či halinde ├žal─▒┼č─▒yor ve ya┼čl─▒ ki┼činin psikolojik her t├╝rl├╝ s─▒k─▒nt─▒s─▒nda yard─▒mc─▒ oluyor.

Biyo-enformatik uzman─▒

Bilimi ve istatistikleri sevenler i├žin ideal bir meslek. N├╝fus biyolojisi, genetik ve eczac─▒l─▒k gibi biyoloji alanlar─▒ndaki verileri toplar ve analiz eder. Bu analizler karma┼č─▒k bilgisayar yaz─▒l─▒m─▒ ve internet arac─▒l─▒─č─▒yla biyo-enformatik uzman─▒ taraf─▒ndan dinamik sim├╝lasyonlar ve matematik modelleriyle geli┼čtirilir. Hatta bu uzmanlar ileride 3 boyutlu DNA modelleri bile geli┼čtirebilir.

Genetik rehberi

Doktorlar ve di─čer sa─čl─▒k profesyonelleriyle birlikte ├žal─▒┼čarak kal─▒t─▒msal durumlar─▒, hastay─▒ ve ailesini etkileyen genetik ve do─čumsal kusurlar konusunda hastalara yard─▒mc─▒ oluyor. ├ľrne─čin, do─čacak ├žocu─čunuzun genetik testlerini yap─▒p bir hastal─▒─č─▒ olup olmad─▒─č─▒n─▒ s├Âyl├╝yor, varsa bu konuda size yard─▒m ediyor.

Dondurarak saklama uzman─▒

Bu konunun uzmanlar─▒ ileride organlar─▒ ve dokular─▒ da dondurup saklay─▒p daha sonra kullan─▒ma haz─▒r hale getirebilecek. G├╝n├╝m├╝zde embriyolar─▒n dondurulup t├╝p bebek i├žin kullan─▒lmas─▒nda bu uzmanlar g├Ârev yap─▒yor. Bilim adamlar─▒ hen├╝z m├╝mk├╝n olmasa da ileride daha karma┼č─▒k dokular─▒ ve organlar─▒ dondurup gerekti─činde kullan─▒ma haz─▒r hale getirmeyi umuyor.

T─▒bbi yaz─▒c─▒

Elektronik sa─čl─▒k kay─▒tlar─▒ doktorlar i├žin b├╝y├╝k bir zaman tasarrufu gibi g├Âr├╝n├╝r. Hasta ziyaretlerinde not tutmazlar. Ancak doktorlar bilgisayar sistemine daha detayl─▒ bilgi girmeleri gerekti─činde bu kay─▒tlar zaman─▒ t├╝ketir. Burada t─▒bbi yaz─▒c─▒lar devreye giriyor. Bu ki┼čiler hastalar─▒n t─▒bbi bilgilerini sisteme giriyor, randevularda bilgileri haz─▒r olarak ├ž─▒kar─▒p doktora sunuyor. Bu i┼čkolu i├žin en az lise diplomas─▒, h─▒zl─▒ yazma ve bilgisayar kullanma becerisi ile t─▒bbi terminoloji konusunda deneyim gerekiyor.

Sa─čl─▒k Profes├Âr├╝

Bu ki┼či dondurarak saklama ile biyo-enformatik uzmanlar─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra eczac─▒lara, hem┼čirelere, doktorlara, di┼č hekimlerine e─čitim verecek. Sa─čl─▒k sekt├Âr├╝ ├žok h─▒zl─▒ de─či┼čen ve geli┼čen bir alan. Bu nedenle bu profes├Ârler bu alandaki t├╝m yenilikliklere vak─▒f olacak. Hatta bazen kendisi ara┼čt─▒rmalar geli┼čtirecek. Bu i┼č kolunun 10 y─▒l i├žinde y├╝zde 36,1 art─▒┼č g├Âstermesi bekleniyor.

Sa─čl─▒k bak─▒m─▒ m├╝hendisi

S├╝rekli bak─▒m gerektiren bir hastan─▒z varsa, sa─čl─▒k bak─▒m─▒ m├╝hendisi karma┼č─▒k t─▒bbi sistemler ile hastayla ilgili sorular─▒n cevaplanmas─▒nda size rehberlik edecek. ┼×u anki mevcut sa─čl─▒k m├╝hendisleri deneyimli hem┼čirelerdir. Fakat gelecekte bu meslek sa─čl─▒k hizmetleri ve sosyal i┼čler konusunda uzman olmay─▒ gerektirecek.

Tele-cerrah

Bu cerrahlar uzaktan robot kollarla hastalar─▒n─▒ ameliyat ederler. Bilgisayar yard─▒ml─▒ ameliyata benzemez, cerrahlar hastadan birka├ž metre ileride bir bilgisayar denetim masas─▒ndan ameliyat─▒ y├Ânetir ve ger├žek zamanl─▒ olarak ne yapt─▒klar─▒n─▒ g├Ârebilir. Bu cerrahlar─▒n hastalar─▒ il├ženin ba┼čka bir hastanesinde, ba┼čka bir ┼čehirde ve hatta ba┼čka bir ├╝lkede olabilir. ─░lk kez 2001 y─▒l─▒nda FransaÔÇÖdaki bir hasta ├╝zerinde New YorkÔÇÖtaki cerrahlar hastan─▒n safra kesesi operasyonu yapt─▒lar.

Hen├╝z tele-cerrahl─▒k yayg─▒n olmamas─▒na ra─čmen ileride bu cerrahlar─▒n i┼či ├žok ├Ânemli olacak. Tele-cerrahlar sava┼č alanlar─▒ndaki yaral─▒ askerleri veya uzaydaki astronotlar─▒ bile tedavi edebilecekler.

T─▒bbi robotbilim uzman─▒

Son zamanlarda pop├╝ler olan ameliyat robotlar─▒ doktorlar taraf─▒ndan idare edilir, kullan─▒l─▒r. Fakat bunu yapan t─▒bbi robotbilim uzman─▒d─▒r. Bunlar sa─čl─▒k profesyonelleri taraf─▒ndan ameliyatlarda ya da hastal─▒─č─▒n te┼čhisinde kullan─▒labilen say─▒s─▒z ak─▒ll─▒ alet geli┼čtirir. Ayr─▒ca bu ki┼čiler zihinle kontrol edilen protez kol gibi cihazlar─▒ da geli┼čtirebiliyorlar.┬á(Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Teknoloji

Gelece─čimizi kurtaracak 13 ├ževreci bulu┼č

Biyo-plastik, hidrokarbon t├╝revi plastiklerin giderek birikmesine ├ž├Âz├╝m olabilir. Gelece─čin yeni plastikleri kirlili─či azaltacak, okyanuslar─▒ temizleyecek ve hatta size yeni bir ├žift ayakkab─▒ kazand─▒rarak para tasarrufu sa─člayacak.

Okyanuslarda biriken plastik miktar─▒n─▒n artmas─▒yla birlikte bir ├že┼čit geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilir alternatife ger├žekten ihtiya├ž duyuluyor. Bu noktada biyo-plastikler gelece─čin plasti─či olarak kendine yer buluyor. Interesting Engineering isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, biyo-plastikler do─čal hammaddelerden ├╝retildikleri i├žin, do─ča taraf─▒ndan da par├žalanabiliyor ve hatta baz─▒ durumlarda kelimenin tam anlam─▒yla insanlar taraf─▒ndan yenilebiliyor.

─░┼čte yak─▒n bir zamanda hayat─▒m─▒zda s─▒kl─▒kla kar┼č─▒laca─č─▒m─▒z petrolden ├╝retilen plasti─čin yerini biyo-plastik ├ž├Âz├╝mler:

Biyo-plastik ┼čeker ve karbondioksitten ├╝retilebiliyor

Bath ├ťniversitesi S├╝rd├╝r├╝lebilir Kimyasal Teknolojiler MerkeziÔÇÖnde g├Ârevli bilim adamlar─▒ plasti─čin geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilir ┼čeklini ├╝retmeyi ba┼čard─▒. Bu ya─čla de─čil ┼čeker ve karbondioksitle yap─▒ld─▒.

Biyo-plastik kaplar pirin├žten ├╝retilebilir

Finlandiyal─▒ ara┼čt─▒rmac─▒lar 2014 y─▒l─▒nda s├╝rd├╝r├╝lebilir ve geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilir polimerler ├╝retmek i├žin pirin├ž ni┼častas─▒ kulland─▒. Bu polimerler daha sonra g─▒da ambalaj─▒nda kullan─▒ld─▒.

Biyo-plastik g─▒da ambalajlar─▒ yenilebilecek

2018ÔÇÖin ba┼člar─▒nda Otago ├ťniversitesiÔÇÖnde g├Ârevli ara┼čt─▒rmac─▒lar, m─▒s─▒r ve kabuklu deniz ├╝r├╝nleri end├╝strisi yan ├╝r├╝nlerinden yap─▒lan g─▒da ambalaj─▒ ├╝retmeyi ba┼čard─▒lar. Bu ambalajlar─▒ ayn─▒ zamanda yiyebileceksiniz. Bu ara┼čt─▒rma ya─č ve di─čer geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lemeyen plastiklere olan ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ azaltacak ve ├ževreyi de kirletmeyecek.

At─▒k K─▒zartma Ya─č─▒ Bio-Plasti─če D├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilir

─░kinci nesil biyo-plastik kullan─▒lm─▒┼č k─▒zartma ya─č─▒ndan ├╝retilebilir. Bu t├╝r bir ya─č biyo-plastik yapmak i├žin kullan─▒labilecek m├╝kemmel bir polihidroksibutirat kayna─č─▒d─▒r.

Biyo-plastik yapmak i├žin muz kabu─ču kullan─▒lacak

2013 y─▒l─▒nda T├╝rkiyeÔÇÖde ├Â─črenci Elif Bilgin, muz kabuklar─▒ndan biyo-plastik ├╝retme projesiyle ÔÇťScience in Action AwardÔÇŁ ├Âd├╝l├╝n├╝ kazand─▒.┬á Elif, muz kabuklar─▒n─▒, at─▒klar ile plastikler i├žin ya─ča olan ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒m─▒z─▒ azaltmak i├žin bir ├ž├Âz├╝m sunacak dayan─▒kl─▒ bir biyo-plastik haline d├Ân├╝┼čt├╝rmek i├žin kimyasal bir s├╝re├ž tasarlamay─▒ ba┼čard─▒.

Avokado temelli geri d├Ân├╝┼č├╝ml├╝ pipetler

Biofase, her g├╝n 15.000 ton avokado ├žekirde─čini biyo-plasti─če d├Ân├╝┼čt├╝r├╝yor. ┼×irketin kurucusu Scott Mung├ş, y─▒llarca biyo-plastik yapmak i├žin hammadde arad─▒ ve sonunda avokado ├žekirdeklerinin m├╝kemmel bir hammadde oldu─čunu ke┼čfetti. Biofase bu plasti─či plastik ├žatal ve b─▒├žaklardan pipetlere kadar her ┼čeye d├Ân├╝┼čt├╝rebiliyor.

Biyo-plastik karideslerden yap─▒lacak

Karideslerin ‘at─▒k’ kabuklar─▒ da biyo-plastik yapmak i├žin kullan─▒labilir. Kabuklar─▒, esas olarak kitin denilen bir biyo-polimerden (bir├žok eklembacakl─▒ gibi) yap─▒l─▒r. Sidney K─▒z Lisesi’nden Angeline Arora isimli ├Â─črenci, kabuklar─▒ toz haline getirmek i├žin bir y├Ântem geli┼čtirdi, kabuklar─▒ asitle ─▒slatt─▒ ve saf kitini ayr─▒┼čt─▒rmak ve kirleri yok etmek i├žin sonra alkali hale getirdi. Sonra fibroin (├Âr├╝mcek ipe─činden bir protein) ile kar─▒┼čt─▒r─▒ld─▒ ve daha sonra ince tabakalar halinde biyo-plastik yapmak i├žin preslendi.

Deniz yosunu biyo-plastik i├žin hammadde olabilir

G├╝n├╝m├╝zde ├žo─ču biyo-plastik, m─▒s─▒r, ┼čeker kam─▒┼č─▒, bitkisel ya─č ve ni┼častadan yap─▒lmaktad─▒r. Fakat bunlar─▒n ├žo─ču da g─▒da maddeleridir – potansiyel bir rekabete yol a├žar. Ancak, deniz yosunu ├žok nadiren t├╝ketilir, nadiren yenir, g├╝bre gerektirmez ve b├╝y├╝mek i├žin toprak gerekmez. Biyo-plastik yapmak i├žin m├╝kemmel bir g─▒da d─▒┼č─▒ alternatiftir.

Yabanar─▒s─▒ bir ├že┼čit biyo-plastik ├╝retiyor

Avustralyal─▒ bir giri┼čim olan Humble Bee, Avustralya yaban ar─▒s─▒n─▒n (Hyleaus Genus) yuvalama materyallerinin b├╝y├╝k bir biyo-plastik kaynak olabilece─čini buldular. Di─čer ar─▒lardan farkl─▒ olarak, kovanlarda ya┼čamazlar, ancak selofan-esk yuva malzemesi su iticidir, ─▒s─▒ya ve kimyasallara dayan─▒kl─▒d─▒r.

Gelece─čin oyuncaklar─▒ biyo-plastikten yap─▒lacak

Bio-on ve Italeri isimli iki ┼čirket, Minerv Supertoys’ta gelece─čin oyuncaklar─▒n─▒ biyo-plastiklerden yapmak i├žin i┼čbirli─či yap─▒yor. Bio-on’un biyo-plasti─či y├╝zde 100 geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilir polimerdir ve tamamen do─čald─▒r. ├çal─▒┼čmalar─▒n─▒n baz─▒ cesaret verici sonu├žlar─▒ oldu ve PHA tabanl─▒ oyuncaklar─▒n─▒ ├žok yak─▒nda piyasaya s├╝rmeyi planl─▒yorlar.

Lego, biyo-plastik kullanmaya ba┼člayaca─č─▒n─▒ duyurdu

Lego Kitleri 2018’den itibaren biyo-plastik i├žerecek. Ba┼člang─▒├žta, Lego a─ča├žlar─▒na, ├žal─▒lara, yapraklara ve di─čer botanik elementlere s─▒n─▒rl─▒ olacak ┼čeker kam─▒┼č─▒ t├╝revi biyo-plastikleri tan─▒tmay─▒ planl─▒yorlar. Lego, 2015’te ilk hamleyi a├ž─▒klad─▒ ancak bunu ger├žekle┼čtirmek i├žin ├╝├ž y─▒l s├╝ren bir ara┼čt─▒rma ve 1 milyar dolarl─▒k yat─▒r─▒m ger├žekle┼čtirdi.

Algler ve 3 boyutlu bask─▒

─░ki Hollandal─▒ tasar─▒mc─▒, Eric Klarenbeek ve Maartje Dros, alglerden yap─▒lan bir biyo-plastik form geli┼čtirdiler. Bunun zamanla, ‘sentetik’ plastiklerin yerini tamamen alabilece─čine inan─▒yorlar. Algler bi├žiliyor, sonra kurutuluyor ve i┼členiyor, 3D yaz─▒c─▒larda kullan─▒ma haz─▒r hale geliyor.

Geri D├Ân├╝┼č├╝ml├╝ Okyanus Plasti─či ve Bal─▒k A─č─▒ Ayakkab─▒s─▒

Teknik olarak bir biyo-plastik uygulama olmasa da, Adidas 2015 y─▒l─▒nda yeni spor ayakkab─▒lar i├žin bir prototip yay─▒nlad─▒. Bu, ├ž─▒─č─▒r a├ž─▒c─▒ gelmese de ├Ânemli olan ┼čey, geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lebilen okyanus plasti─či ve bal─▒k a─člar─▒ndan yap─▒lmalar─▒d─▒r. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Otomobil

Gelece─čin otomobilleri d├╝nyay─▒ de─či┼čtirecek

Teknolojiyle yar─▒┼čan otomotiv sekt├Âr├╝, ┼čimdiye kadar sadece bilim kurgu filmlerde g├Ârd├╝─č├╝m├╝z sahneleri ger├že─če ├ževirerek d├╝nyay─▒ de─či┼čtirecek.

KPMGÔÇÖnin 19’uncusunu d├╝zenledi─či ara┼čt─▒rmaya g├Âre, 2040 y─▒l─▒na kadar s├╝r├╝c├╝s├╝z ara├žlarla insanlar taraf─▒ndan kontrol edilebilen ara├žlar─▒n trafi─či ayr─▒lacak, toplu ta┼č─▒ma ise┬ás├╝r├╝c├╝s├╝z kaps├╝llerle yap─▒lacak.

OTONOM ARA├çLARA ├ľZEL YOL

Otonom s├╝r├╝┼č, mobilite ile ilgili paradigmay─▒ k├Âkten de─či┼čtirdi. Ara┼čt─▒rmaya kat─▒lan y├Âneticilerin y├╝zde 74ÔÇÖ├╝ insanl─▒ s├╝r├╝┼č ve otonom s├╝r├╝┼č trafi─činin kar─▒┼čt─▒r─▒lmas─▒n─▒n ciddi g├╝venlik sorunlar─▒ yarataca─č─▒na inan─▒yor. ├ç├╝nk├╝ bug├╝n├╝n ara├ž trafi─čindeki her olas─▒l─▒─č─▒ bir algoritmaya dahil etmek imkans─▒z. Bu nedenle ge├žici s├╝re i├žin s├╝r├╝c├╝s├╝z ara├žlar─▒n ÔÇśg├╝venli alanlardaÔÇÖ kullan─▒lmas─▒ ├╝zerinde duruluyor. Otonom ara├žlar i├žin ├Âzel ┼čerit olu┼čturulmas─▒ form├╝llerden biri. S├╝r├╝c├╝s├╝z ara├žlar i├žin gereken s├╝r├╝┼č politikas─▒ ve y├Ânetmeliklerin 2030 y─▒l─▒na kadar olu┼čturulaca─č─▒ tahmin ediliyor.

TOPLU TA┼×IMADA MOB─░L KAPS├ťL D├ľNEM─░

Sekt├Âr y├Âneticilerine g├Âre gelecekte insan ve e┼čya ta┼č─▒mak aras─▒nda art─▒k ayr─▒m yap─▒lmayacak. Otonomi, payla┼č─▒m ve platform tabanl─▒ da─č─▒t─▒m hizmetleri d├╝nyay─▒ ÔÇśmobi-listikÔÇÖe g├Ât├╝recek. Y├Âneticilerin y├╝zde 73ÔÇÖ├╝ne g├Âre 10 y─▒l i├žinde toplu ta┼č─▒ma ara├žlar─▒n─▒n yerini s├╝r├╝c├╝s├╝z kaps├╝ller alacak.┬áH├╝k├╝metler, belediyeler, toplu ta┼č─▒ma hizmeti veren kurumlar bu model ile ilgili yeniden yap─▒lanacak.

D─░ZEL MOTOR SUV’DE YA┼×AYACAK!

Son y─▒llarda ├Âzellikle Bat─▒ AvrupaÔÇÖda dizel ara├žlara yasak konulmas─▒ konu┼čulurken, do─čuda ise t├╝keticilerin y├╝zde 52ÔÇÖsi uzun motor ├Âmr├╝ ve maliyet avantajlar─▒ nedeniyle dizeli se├žiyor.┬á├çevreye verdi─či zarar asla kabul edilmemekle birlikte dizel teknoloji olarak hala ├žok de─čerli g├Âr├╝l├╝yor. Her ┼čeye ra─čmen, gelecekte alt segmentlerde yer alan dizel ara├žlar─▒n aksine ├╝st ve orta s─▒n─▒f segment SUV ara├žlarda dizel motor kullan─▒lmaya devam edilece─či bekleniyor.(Ayd─▒n ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Teknoloji

2050ÔÇÖde d├╝nyay─▒ neler bekliyor?

Kaspersky Lab, Mobile World Congress 2017ÔÇÖde d├╝zenlenen panel oturumunda┬áEarth 2050 adl─▒ projeyi hayata ge├žirdi─čini┬áduyurdu.

Hayatlar─▒m─▒z tamamen dijital bir hale geldi─činde gizlilik konusunu nas─▒l ele alaca─č─▒z? E─čer kulland─▒klar─▒ cihazlar implantasyon yoluyla insanlar─▒n v├╝cutlar─▒na yerle┼čtirilecek ve t├╝m verileri bulutta saklanacaksa verileri nas─▒l koruyaca─č─▒z?┬áDaha da ├Ânemlisi: art─▒k u├ž nokta diye bir ┼čey s├Âz konusu olmayacaksa, sekt├Âr, herhangi bir anda hangi cihaz─▒ kulland─▒klar─▒na bakmaks─▒z─▒n m├╝┼čterilerin i├žinde bulunduklar─▒ durumlara g├Âre adapte olabilen g├╝venlik ├ž├Âz├╝mleri sunmaya do─čru h─▒zla ilerleyecek mi?

┼×U ANDA SADECE 80 ┼×EH─░R ─░├ç─░N

─░nteraktif bir multimedya projesi olan Earth 2050, ├Ân├╝m├╝zdeki 30 y─▒l i├žerisinde ger├žekle┼čmesi ├Âng├Âr├╝len sosyal ve teknolojik geli┼čmeleri bir araya topluyor. Proje i├žin Ian Person gibi gelecekbilimcilerle i┼č birli─či yapan┬áKaspersky Lab, bunun yan─▒nda kendi ara┼čt─▒rmac─▒lar─▒n─▒n gelecekle ilgili vizyonlar─▒n─▒ da bir├žok sanat├ž─▒ ve bilim insan─▒n─▒n bak─▒┼č a├ž─▒lar─▒yla harmanlayarak, ├žok da uzak olmayan bir gelece─čin ger├žek├ži bir g├Âr├╝n├╝m├╝n├╝ elde etti. Kullan─▒c─▒lar, sitede bulunan 200ÔÇÖ├╝n ├╝zerinde gelecek tahminini inceledikten sonra kendi vizyonlar─▒n─▒ da Earth 2050 sitesine eklenmek ├╝zere g├Ânderebiliyor.┬á┼×u anda Earth 2050 kapsam─▒nda d├╝nya ├žap─▒nda 80 ┼čehir i├žin gelecek tahminleri bunuluyor. Kullan─▒c─▒lar istedikleri ┼čehri se├žtiklerinde ilgili tahminler haritan─▒n ├╝st k─▒sm─▒nda beliriyor. Portal, her biri alanlar─▒nda uzman ki┼čilerin tahminlerini i├žeren, 2030, 2040 ve 2050 olmak ├╝zere ├╝├ž zaman kategorisine ayr─▒lm─▒┼č. Kullan─▒c─▒lar, ├Ârne─čin Ian PearsonÔÇÖun veya bir├žok farkl─▒ Kaspersky Lab uzman─▒n─▒n gelecekte neler olaca─č─▒na dair d├╝┼č├╝ncelerini inceleyebiliyor.

Proje sadece yaz─▒l─▒ tahminlerle k─▒s─▒tl─▒ de─čil. Earth 2050 ayr─▒ca┬áBarselona┬áve┬á┼×angay┬ágibi ┼čehirler de dahil olmak ├╝zere 12 adet VR (sanal ger├žeklik) uyumlu panoramay─▒ ve gelecekten┬á├že┼čitli eserlerin ill├╝strasyonlar─▒n─▒┬áda i├žeriyor. Kullan─▒c─▒lar gelecekteki ┼čehirlerin nas─▒l i┼čleyece─čine dair 360┬║ g├Âr├╝nt├╝leri izleyebiliyor. Sokakta g├Ârd├╝─č├╝m├╝z her insan─▒n d─▒┼č g├Âr├╝n├╝m├╝n├╝ de─či┼čtirebilecek miyiz? S├╝r├╝c├╝s├╝z arabalar b├╝y├╝k ┼čehirlerde taksicili─čin gelece─či mi? Uyurken reklamlar g├Ârecek miyiz? Bunlar, sitede kar┼č─▒la┼č─▒labilecek sorulardan sadece birka├ž─▒.

2050’Y─░ BEKLEMEYE GEREK KALMAYAB─░L─░R!

Kaspersky Lab Teknoloji Ara┼čt─▒rmalar─▒ B├Âl├╝m├╝ Ba┼čkan─▒ Andrey Lavrentyev, konuyla ilgili olarak ┼č├Âyle dedi: ÔÇťEarth 2050ÔÇÖde bulaca─č─▒n─▒z t├╝m tahminler sadece birka├ž on y─▒l i├žerisinde ger├že─če d├Ân├╝┼čebilir. Earth 2050 bizim i├žin sadece bir yarat─▒c─▒l─▒k egzersizi de─čil. Kaspersky Lab uzmanlar─▒ son 20 y─▒ld─▒r siber su├ža kar┼č─▒ m├╝cadele ediyor ve bu s├╝re zarf─▒nda tehditlerin nas─▒l geli┼čti─čine ┼čahit oldular. Sonu├ž olarak bilgilerini ve uzmanl─▒lar─▒n─▒ payla┼čabiliyorlar ve bir├žok ├Ârnekte kullan─▒c─▒lar─▒ gelecek teknolojilerin g├╝venli─či konusuna daha dikkatlice bakmak konusunda te┼čvik ediyorlar. S├╝r├╝c├╝s├╝z arabalar, ak─▒ll─▒ altyap─▒lar ve t─▒bb─▒ verilerin d├╝nya ├žap─▒nda doktorlar aras─▒nda anl─▒k olarak payla┼č─▒labilmesi gibi icatlar ├žok etkileyici olabilir fakat her biri siber su├žlular─▒n k├Ât├╝ye kullanabilece─či yepyeni f─▒rsatlar─▒ da beraberinde getiriyor.ÔÇŁ

├ľzel┬ágeri bildirim formu┬áise kullan─▒c─▒lara siteye kendi fikirlerini ekleme imkan─▒ tan─▒yor. G├Ânderilen fikirler edit├Ârlerin ele─činden ge├žtikten sonra sitede yay─▒nlanacak. Kullan─▒c─▒lar halihaz─▒rda var olan tahminler ├╝zerine tart─▒┼č─▒p, kendi tahminlerini payla┼čarak projeye katk─▒da bulunabiliyor. Uzmanlardan ve ├že┼čitli kaynaklardan toplanan yeni i├žerikler de siteye s─▒k s─▒k eklenecek. Andrey Lavrentyev, ek olarak ÔÇťPortala daha bir├žok isim eklenmesini umuyor ve kullan─▒c─▒lar─▒ siteyi ziyaret ederek gelece─čin nas─▒l olaca─č─▒na dair en ├ž─▒lg─▒n fikirlerini payla┼čmaya davet ediyoruz.ÔÇŁ dedi.┬á2050 y─▒l─▒na┬áhttp://2050.earth┬áadresinden siz de g├Âz atabilirsiniz.

Kategoriler
Ya┼čam

S─▒ra d─▒┼č─▒ tatillere haz─▒r m─▒s─▒n─▒z?

Bundan 50 y─▒l ├Ânceki tatil se├ženekleriyle bug├╝nk├╝ tatiller aras─▒nda da─člar kadar fark var. Peki ├Ân├╝m├╝zdeki 20-30 y─▒l i├žinde nas─▒l ve nerede tatil yapaca─č─▒n─▒z─▒ hi├ž d├╝┼č├╝nd├╝n├╝z m├╝?

Teknolojinin h─▒zl─▒ geli┼čimiyle birlikte gelecekte denizin alt─▒nda, u├žak gemisinde ya da uzayda tatil yapma imkan─▒n─▒z olacak. Tabi bunlar─▒ yapmak i├žin bir miktar birikmi┼č paran─▒z─▒n olmas─▒ gerekse de hepsi olduk├ža ilgin├ž tatil alternatifleri.

U├žak gemileriyle mesafeler k─▒salacak

├ľn├╝m├╝zdeki 35 y─▒l i├žinde u├žak kullanma oranlar─▒ 500 kat artacak. Ancak ├ževreye olduk├ža zarar veren karbon sal─▒n─▒m─▒ndaki art─▒┼č nedeniyle uzun mesafe u├žu┼č say─▒s─▒ azalacak. K─▒sa mesefeli u├žu┼člar i├žin “U├žak gemisi” ad─▒ verilen ve bin yolcu kapasitesi bulunan ara├žlar kullan─▒lacak. Bu u├žaklarla k─▒sa zamanda d├╝nyan─▒n bir├žok ┼čehrini gezebileceksiniz.

Okyanusun alt─▒nda konaklayacaks─▒n─▒z

Titanik’in enkaz─▒ her y─▒l binlerce ziyaret├žiyi a─č─▒rl─▒yor. 2030 y─▒l─▒na kadar Titanik enkaz─▒n─▒n yan─▒na 30 yatakl─▒ bir sualt─▒ oteli in┼ča edilecek. Misafirler denizalt─▒larla otele inecek ve 3 gecelik konaklamalar yapacaklar.
Ayr─▒ca Paris’te Blue Planet ad─▒nda yapay deniz park─▒ tasarlan─▒yor. Misafirler burada farkl─▒ deniz ya┼čam alanlar─▒n─▒ gezecek, yunuslarla birlikte y├╝zebilecek, yelken sporu yapacak veya tropikal plajlarda tembellik yap─▒p g├╝ne┼členecek.

Uzayda bir saat tatil

Bir saatli─čine uzaya gitmek i├žin 50 bin dolar ├Âdemeniz gerekecek. Ay’a seyahatin ne kadar tutaca─č─▒ hen├╝z a├ž─▒klanmad─▒. Fakat ├çin 25 y─▒ld─▒r Ay ├ťss├╝’ne sahip olmas─▒na ra─čmen Ay’a seyahat etmek i├žin birisinin ticari bir uzay asans├Âr├╝ yapmas─▒ bekleniyor.

Y├╝ksek g├╝venlikli s├╝per oteller

Ter├Âr korkusu turizm end├╝strisini y├╝ksek g├╝venlikli s├╝per oteller yapmaya zorlayacak. Her ┼čey dahil ve m├╝stakil oteller ├žo─čalacak. ─░spanya’da Benidorm ┼čehri ilk ┼čehir otelini 2023 y─▒l─▒nda kuraca─č─▒n─▒ a├ž─▒klad─▒. 22 kilometrelik g├╝venlik duvar─▒ kurakl─▒k nedeniyle bar─▒nak arayan Kuzey Afrikal─▒ g├Â├žmenleri koruyacak.

Sanal ziyaretlerle d├╝nyay─▒ gezin

Sanal programlar sayesinde yerinizden kalkmadan m├╝zeleri, bir├žok tarihi alan─▒ gezebileceksiniz. Bir hayaletmi┼čsiniz gibi kendinizi orada hissedeceksiniz. Ziyaret├žiler M─▒s─▒r piramidleri, ├çin Seddi gibi d├╝nyan─▒n en tan─▒nm─▒┼č turistik b├Âlgelerini 3D programlarla ger├žekten i├žindeymi┼č gibi gezecek.

Teknolojiden uzak tatil

Teknoloji ya┼čam─▒m─▒z─▒ kolayla┼čt─▒rsa da t├╝m bunlardan uzakla┼č─▒p kafa dinlemek de gerekiyor. Analogue Holidays isimli tatil ┼čirketi sayesinde elektronik cihazlar─▒n─▒z─▒ kapatacaks─▒n─▒z, ┼čirketin yapay zeka sistemleri hangi mailinizin acil cevaplanmas─▒ gerekti─čini ve hangisinin standart oldu─čuna karar verecek. Acil olarak ileti┼čim kurman─▒z gerekiyorsa bunu sadece konu┼čarak, y├╝z ve el hareketleriyle yapman─▒za izin verilecek. En az 3 g├╝n burada kalacak ve boyama, m├╝zik gibi etkinliklerle kafan─▒z─▒ ve ruhunuzu dinlendireceksiniz. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Teknoloji

S├╝per ak─▒ll─▒ ve ├ževreci evler geliyor

├çok yak─▒nda araban─▒z caddeki di─čer arabalarla ne kadar enerji t├╝kettiklerini konu┼čacaklar, buzdolab─▒n─▒z ise size sormadan elektrik voltaj─▒ndaki dalgalanmalara kar┼č─▒ kendini koruyacak.

BBC Focus’ta yer alan habere g├Âre, 2020 y─▒l─▒na kadar Avrupa, ye┼čil ev gaz emilasyonunu azaltmak, daha az enerji t├╝ketimi sa─člamak ve yenilenebilir enerji kaynaklar─▒n─▒n kullan─▒m─▒n─▒ art─▒rmak i├žin ├žal─▒┼čmalar yapacak. Bu ├žal─▒┼čmalar─▒n i├žinde ‘s├╝per ak─▒ll─▒’ evler yer al─▒yor. Bu evler enerji ihtiyac─▒n─▒ otomatik olarak kendisi sa─čl─▒yor ve enerji fazlal─▒─č─▒ oldu─ču takdirde ├╝retilen enerjiyi elektrik ┼čebekesine da─č─▒t─▒yor ve ├╝stelik tamamen ├ževreci.

─░┼čte gelece─čin s├╝per ak─▒ll─▒ evleri…

Mikrojenerasyon: K├╝├ž├╝k ├Âl├žekli r├╝zgar t├╝rbinleri, g├╝ne┼č enerjisi, ortak ─▒s─▒tma ve g├╝├ž sistemleri, evin elektri─čini sa─čl─▒yor. Elektrik fazlal─▒─č─▒ olmas─▒ durumunda ┼čebekeye geri g├Ânderiliyor ve yerel olarak da─č─▒t─▒l─▒yor.

Dinamik cevap ve ak─▒ll─▒ uygulamalar: Kamu ┼čirketleri, evlerinde dinamik cevap uygulamas─▒n─▒ kullanan m├╝┼čterilerine daha ucuz fatura g├Ânderecek. Dondurucular, d├Âner kazanl─▒ ├žama┼č─▒r kurutucular─▒ ve klima sistemleri ┼čebeke frekans─▒ndaki ini┼č ├ž─▒k─▒┼člar─▒ hissedebilecek ve enerji kullan─▒m─▒n─▒ buna uygun olarak d├╝zenleyecek. Ba┼čka bir se├ženek olarak, arz ve talebi dengelemek i├žin kamu ┼čirketleri m├╝┼čterisinin ak─▒ll─▒ saya├ž bilgisini kullanabilir, sonra m├╝┼čterilerinin onay─▒ ile uygulamay─▒ uzaktan k─▒sabilir ya da kapatabilir.

Da─č─▒t─▒lan ├╝retim: N├╝kleer g├╝├ž istasyonlar─▒ ya da hidroelektrik fabrikalar gibi merkezile┼čmi┼č enerji kaynaklar─▒ g├╝venilir toptan elektrik sunarken daha k├╝├ž├╝k, lokalize olmu┼č kaynaklar ayn─▒ zamanda elektrik ba─člant─▒s─▒ ile sa─članacak ve mevcut olanlardan daha fazla yayg─▒nla┼čacak. Bu nakil ve da─č─▒t─▒m s├╝resince, elektrik kayb─▒ miktar─▒n─▒ azalt─▒yor. Bu meltem, dalga ve med-cezire ait bir g├╝├ž gibi daha fazla yenilenebilir enerji kayna─č─▒n─▒ ge├žerli hale getirecek.

Enerji depolama: Aral─▒kl─▒ r├╝zgar g├╝c├╝ gibi enerji kullan─▒m─▒n─▒n yo─čun olmad─▒─č─▒ saatlerde ├╝retilen fazla elektrik enerjisi , ├Âncekinden daha etkili bir ┼čekilde depolanacak. Sodyum s├╝lf├╝r ak├╝ler, hidro pompalama hizmeti ve s─▒k─▒┼čt─▒r─▒lm─▒┼č havayla ├žal─▒┼čan t├╝rbinler gibi rakip teknolojiler yerin alt─▒nda depolanacak.

S├╝per enerji ┼čebekesi: ─░ngiltere ve K─▒ta Avrupas─▒ aras─▒nda daha fazla ara ba─člay─▒c─▒lar, Danimarka’daki r├╝zgar ├žiftlikleri gibi yenilenebilir enerji kaynaklar─▒na artan eri┼čim imkan─▒ veriyor, g├╝ne┼č enerjisi ise daha yo─čun olarak Akdeniz k─▒y─▒lar─▒nda ├╝retiliyor.

Elektrikli ara├žlar: Portatif elektrikli ta┼č─▒tlar, evinizin ana g├╝├ž kayna─č─▒ndan ┼čarj ediliyor. Civardaki ak─▒ll─▒ sayac─▒n─▒z e┼č zamanl─▒ olarak ┼čarjdan kaynaklanabilecek kesintilerden ka├ž─▒nmak i├žin zaman ├žizelgesini d├╝zenliyor. ┼×arj edilen ve kullan─▒lmayan arabalar eve g├╝├ž sa─člamaya yard─▒mc─▒ olabilir ya da ge├žici depolama ayg─▒t─▒ olarak kullan─▒labilir.

Ak─▒ll─▒ saya├žlar: Her evdeki ekranlar m├╝┼čterinin ne kadar elektrik kulland─▒─č─▒n─▒, ne kadar para harcad─▒─č─▒n─▒ ve ne kadar karbonu d─▒┼čar─▒ verdi─čini g├Âsterecek. Enerji saya├žlar─▒ muhtemel kablosuz dokunmatik ekranl─▒ bir cihaz olacak, y├╝zde┬á100 yenilenebilir veya en ucuz enerji kaynaklar─▒ndan elektri─či alaca─č─▒n─▒z yeri se├žmenize izin verecek. Bu yeni ak─▒ll─▒ saya├žlar tahmini faturalaman─▒n ise pabucunu dama atacak. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Otomobil

Gelece─čin otomobilleri nas─▒l olacak?

Gelece─čin arabalar─▒, yollar─▒ ve kav┼čaklar─▒ i┼činizi olduk├ža kolayla┼čt─▒racak. Art─▒k park yeri aramak i├žin dakikalarca beklemeniz, turlaman─▒z gerekmeyecek ya da kav┼čaklarda sarho┼č ve dikkatsiz s├╝r├╝c├╝leri g├Âzetmeyeceksiniz.
Populer Science dergisi, trafik s─▒k─▒┼č─▒kl─▒─č─▒ olmaks─▒z─▒n, park yeri aramak i├žin zaman kaybettirmeyecek gelece─čin otomotiv maceralar─▒n─▒ olu┼čturan 8 teknolojiyi ara┼čt─▒rd─▒:

1. Trafik ara┼čt─▒rmas─▒: GPS donan─▒ml─▒ ak─▒ll─▒ telefonlar─▒n─▒zdaki navigas program─▒ndan hareketle, a─č ┼čebekesiyle donat─▒lm─▒┼č arabalar ara┼čt─▒rmac─▒ gibi hareket edecek. E┼č zamanl─▒ trafik, hava ve kaza verilerini size bildirecek.

2. Yak─▒ndan takip etmeyen arabalar: 2015 y─▒l─▒na kadar, General Motor’un bilgisayarl─▒ seyir kontrol sistemleri, sadece ├Ândeki ara├žla olan mesafeyi ayarlamayacak, ayn─▒ zamanda a├ž─▒k trafik ┼čeritlerini kontrol edecek ve yava┼člamak zorunda kalmadan ├ževredeki arabalar─▒n etraf─▒ndan gitmenizi sa─člayacak.

3. Yayalar ve bisiklet s├╝r├╝c├╝leri i├žin i┼čaretler: Motosiklet kullanmayanlar, arabalar─▒n varl─▒─č─▒n─▒ bildiren, gidece─či yerleri sabitleyen ve arabalar─▒n ├žarpmamas─▒n─▒ sa─člayan basit bir transponder (bir uydu ├╝st├╝ndeki al─▒c─▒, verici ve anten paketinden olu┼čuyor) ta┼č─▒yacaklar.

4. Kaza azaltma: E─čer kaza ka├ž─▒n─▒lmazsa, a─č ┼čebekesiyle donat─▒lan arabalar i├žindekileri korumak i├žin otomatik olarak kazadan ├Ânce kendi yerini de─či┼čtirebiliyor.

5. Acil ara├žlar─▒n ve motorlar─▒n idaresini ├╝zerine almak: Ambulanslar dijital olarak arabalar─▒n yava┼člamas─▒ ve arabay─▒ yolun kenar─▒na ├žekmek i├žin sinyal g├Ânderiyor. Motosikletler dijital yard─▒m sa─člayabiliyor. ├ç├╝nk├╝ insanlar s─▒k s─▒k dikiz aynalar─▒ndan gelen motorlar─▒ fark edemeyebiliyor.

6. K├Ât├╝ yollar: Yeni uydular, arabalar─▒n pozisyonunu kesin olarak saptamas─▒na izin veriyor. Do─čruluk seviyesi sayesinde s├╝r├╝c├╝ uykuya dald─▒─č─▒nda, rotadan sapt─▒─č─▒nda arabalar dijital olarak yola ba─članabiliyor.

7. Ak─▒ll─▒ kav┼čaklar: Art─▒k k─▒rm─▒z─▒ ─▒┼č─▒kta i├žkili s├╝r├╝c├╝lere dikkat etmek zorunda kalmayacaks─▒n─▒z. B├Âyle bir durumda ak─▒ll─▒ kav┼čak hayat─▒n─▒z─▒ kurtarabilir. T├╝m kazalar─▒n y├╝zde 40’─▒ kav┼čaklarda olu┼čuyor. Ak─▒ll─▒ kav┼čaklar arabalara g├Ârsel ve i┼čitsel ├žarp─▒┼čma uyar─▒lar─▒ yayarak onlarla ileti┼čime ge├žiyor.

8. Konu┼čan park yerleri: Bir├žok araba, insanlar─▒n girmedi─či ya da az girdi─či b├Âlgelere paralel park yap─▒yorlar. Yar─▒n─▒n a─čla donat─▒lan arabalar─▒ ve park yerleri park yeri a├ž─▒ld─▒─č─▒nda konu┼čarak s├╝r├╝c├╝n├╝n zaman ile benzin kaybetmesini ├Ânleyecek. (Ayd─▒n ├ľzcanbaz)