Kategoriler
Sa─čl─▒k

Me─čer nikotinin faydas─▒ da varm─▒┼č!

T├╝t├╝n ve sigaran─▒n insan sa─čl─▒─č─▒na┬áolduk├ža zararl─▒ oldu─ču,┬ábir├žok hastal─▒─ča, sakatl─▒─ča hatta ├Âl├╝me bile yol a├žabildi─či bilinen bir ger├žek. Ancak┬ánikotin al─▒m─▒n─▒n ┼čizofreni hastalar─▒ i├žin faydalar─▒ olabilece─či a├ž─▒kland─▒.

Paris’teki Past├Âr Enstit├╝s├╝ ile Colorado Boulder ├ťniversitesi taraf─▒ndan yap─▒lan ara┼čt─▒rmada, beynin sa─čl─▒kl─▒ bili┼čsel fonksiyonlarla ilgili b├Âl├╝mlerindeki nikotinik resept├Ârleri etkileyerek, bili┼čsel bozukluklar─▒ tersine ├ževirdi─či g├Âzlemlendi.

Uzman Klinik Psikolog Mehmet Ba┼čkak, sonu├žlar─▒ Nature Medicine dergisinde yay─▒mlanan ara┼čt─▒rman─▒n detaylar─▒ hakk─▒nda ┼ču bilgileri verdi:

┼×─░ZOFREN─░ HASTALARININ Y├ťZDE 90’I S─░GARA ─░├ç─░YOR

ÔÇťYap─▒lan bir├žok ara┼čt─▒rmada ┼čizofreni, CHRNA5 geni ve sigara kullan─▒m─▒ aras─▒nda bir ba─člant─▒ tespit edilmi┼čti. ┼×izofreni hastalar─▒n─▒n neredeyse y├╝zde 90’─▒ sigara i├žiyor. ┼×izofreni alt tiplerine g├Âre ba─č─▒ml─▒l─▒k oran─▒ net olarak bilinmemekle beraber sigara ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ oran─▒ olduk├ža y├╝ksek hatta bir├žo─ču a─č─▒r i├žici. Ayr─▒ca, bipolar bozukluk hastas─▒ olan ki┼čilerin y├╝zde 60-70’i de sigara i├žiyor. Genellikle nikotin oran─▒ y├╝ksek sigaralar─▒ i├žiyor, biti┼čine kadar i├žip art arda yakabiliyorlar.

Bu ara┼čt─▒rmalara ek olarak yap─▒lan bir├žok ├žal─▒┼čmadan al─▒nan sonu├žlar da nikotin ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n bili┼čsel yeterlili─či art─▒rd─▒─č─▒, sinir sisteminde dopamin iletimine pozitif katk─▒ sa─člad─▒─č─▒ da anla┼č─▒lmaktad─▒r. Antipsikotik ila├žlar─▒n yan etkilerinin azalt─▒lmas─▒nda da nikotin ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n olumlu etkileri oldu─ču belirlenmi┼čtir.

Bu ara┼čt─▒rmaya g├Âre, g├Âr├╝nen o ki nikotin genetik olarak da var olan bir bozuklu─ču tamir etmede olumlu etkilere sahip… B├╝t├╝n bu ara┼čt─▒rmalar, ┼čizofreni hastalar─▒ndaki y├╝ksek orandaki sigara ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ sebeplerini anlamam─▒zda ├Ânemli bulgular i├žeriyor. ┼×izofreni hastalar─▒n─▒n sigara i├žerek hem bili┼čsel anlamda daha yeterli olmak, hem a─č─▒r psikotik ila├žlar─▒n yan etkilerini azaltmak a├ž─▒s─▒ndan kendilerini bir nevi tedavi etmeye ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n fizyolojik bir temeli oldu─čunu g├Âsteriyor.

YEN─░ B─░R STRATEJ─░

Elde edilen bulgular─▒n g├╝n├╝n birinde ┼čizofreni hastalar─▒n─▒n sigara ba─č─▒ml─▒s─▒ olmadan, sigara i├žmelerine gerek kalmadan sadece nikotin al─▒m─▒na dayal─▒ terapilerle tedavilerine fayda sa─članmas─▒ umuluyor. Bu sonu├žlar ila├ž geli┼čtirme ├žal─▒┼čmalar─▒nda yeni bir strateji de sunuyor.┬áBu ara┼čt─▒rman─▒n sonu├žlar─▒ndan yola ├ž─▒karak travma sonras─▒ stres bozuklu─ču ya da a─č─▒r depresyon, bipolar bozukluk gibi hastal─▒klarla nikotinin ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ aras─▒nda da buna benzer bir ilgi olmas─▒ ve bu t├╝r hastal─▒klarda da yeni tedaviler geli┼čtirilebilece─či umuluyor.ÔÇŁ

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Sigara i├ženlerin otomobilleri adeta nikotin deposu

Sigara i├žilen arabada yolcu koltu─čunda oturanlar, kamuya a├ž─▒k b├Âlgelerde i├žilen sigara duman─▒n iki kat─▒na maruz kal─▒yor.

Tobacco Control isimli dergide yer alan ├žal─▒┼čmada, Johns Hopkins ├ťniversitesi ├çevresel Sa─čl─▒k M├╝hendisli─či b├Âl├╝m├╝nden Dr. Patrick Breysse, maruz kal─▒nan bu seviyelerin sigara i├žmeyen yolcular i├žin kabul edilemez oldu─čunu belirterek, yolcular─▒n ve ├Âzellikle de arabadaki ├žocuklar─▒n dumana ba─čl─▒ sa─čl─▒k sorunlar─▒yla kar┼č─▒la┼čma riskinin artt─▒─č─▒n─▒ s├Âyledi.

Breysse ve meslekta┼člar─▒, sigara i├žmenin di─čer alanlarda yasakland─▒─č─▒ gibi arabalarda da yasaklanmas─▒ gerekti─čine inan─▒yor. ├çal─▒┼čma i├žin ara┼čt─▒rmac─▒lar, sigara i├žen 17 ki┼činin arabas─▒ndaki nikotin seviyesi ile sigara i├žmeyen 5 ki┼činin arabas─▒n─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒rd─▒lar. ─░┼čten eve giderken yolda ge├žen 30 dakikal─▒k s├╝rede maruz kal─▒nan sigara duman─▒n─▒ incelediler. Ara┼čt─▒rmac─▒lar, arabalar─▒n i├žine biri ├Ân yolcu koltu─čunun yan─▒nda, di─čeri ise ┼čof├Âr├╝n arkas─▒ndaki koltu─čun yan─▒nda olmak ├╝zere nikotin ├Âl├žen cihazlar yerle┼čtirdiler.

Bu cihazlar─▒ analiz eden ara┼čt─▒rmac─▒lar, her sigara duman─▒ i├žin nikotin yo─čunlu─čunda iki kat art─▒┼č oldu─čunu buldular. Cam a├žmak dumana maruz kalmay─▒ azaltmas─▒na ra─čmen, motorlu ta┼č─▒tlar─▒n i├žerisindeki dumana maruz kalman─▒n etkisini ortadan kald─▒rm─▒yor.

Amerikan Akci─čer Derne─čiÔÇÖnden yetkililer de arabas─▒nda sigara i├ženlerin cam─▒ ya da klimay─▒ a├žarak yolcular─▒ sigara duman─▒ndan korumad─▒klar─▒n─▒, yolcular─▒n sa─čl─▒─č─▒n─▒n potansiyel olarak etkilendi─čini s├Âylediler.

Pasif i├žicili─čin kalp ve solunum yolu hastal─▒klar─▒ gibi bir├žok risk fakt├Âr├╝ne yol a├žt─▒─č─▒ biliniyor ve bu nedenle bir├žok ├╝lkede kamusal alanda sigara i├žilmesi yasaklanm─▒┼čt─▒r. Bir├žok sigara kar┼č─▒t─▒, pasif i├žicilikle sava┼čmada bir sonraki ad─▒m─▒n arabalarda sigara i├žmenin yasaklanmas─▒ olaca─č─▒na inan─▒yor. (Vasfiye ├ľzcanbaz)