Kategoriler
Ya┼čam

Dizi izlerken at─▒┼čt─▒rmak, ba─č─▒ml─▒l─▒k yap─▒yor

Ba─č─▒ml─▒l─▒─ča yol a├žan etkenler sadece sigara, alkol ya da madde kullan─▒m─▒yla s─▒n─▒rl─▒ de─čil. Bunlar─▒n yan─▒ s─▒ra size masum g├Âr├╝nen g─▒dalar da ba─č─▒ml─▒l─▒k olu┼čturur. ├ľzellikle dizi ya da filmizlerken t├╝ketti─činiz cips, kurabiye, dondurma gibi abur cuburlar ba─č─▒ml─▒l─▒k yapan g─▒dalar─▒n ba┼č─▒nda gelir.

Toplumda ba─č─▒ml─▒l─▒k denilinde akla sigara, alkol veya madde kullan─▒m─▒ gelir. Ancak beyinde olu┼čan kimyasal etki ile meydana gelen ba─č─▒ml─▒l─▒klar─▒n nedenleri, bunlarla s─▒n─▒rl─▒ de─čil. G─▒dalar─▒n da beyinde benzer bir ba─č─▒ml─▒l─▒─ča yol a├žt─▒─č─▒n─▒ vurgulayan uzmanlar; ┼čeker, tuz, un ve ya─č i├žeren ├╝r├╝nlerin ba─č─▒ml─▒l─▒k yapan g─▒dalar─▒n ba┼č─▒nda oldu─čuna dikkat ├žekiyor. ├ťsk├╝dar ├ťniversitesi NP Etiler T─▒p Merkezinden Psikiyatri Uzman─▒ Yrd. Do├ž. Dr. Fatma Duygu Kaya Yertutanol, yeme ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ hakk─▒nda ┼ču ├Ânemli a├ž─▒klamalar─▒ yapt─▒:

G─▒dalar da ba─č─▒ml─▒l─▒k yap─▒yor

Alkol ya da maddenin olu┼čturdu─ču kimyasal etki beyinde bir ba─č─▒ml─▒l─▒k olu┼čturuyorsa, ├Âzg├╝l baz─▒ g─▒dalar da beyinde benzer bir ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ olu┼čturabilir. Ba─č─▒ml─▒l─▒k yapan g─▒dalar s─▒kl─▒kla ┼čeker, tuz, un ve ya─č i├žeri─či y├╝ksek g─▒dalard─▒r. Cips, kurabiye, pasta, dondurma, ├žikolata gibi g─▒dalar en s─▒k g├Âr├╝len ├Ârneklerdir.

Tok olsan─▒z da yemeye devam edersiniz

Yeme ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒ olu┼čan ki┼čiler kar─▒nlar─▒ tok olsalar bile baz─▒ g─▒dalara kar┼č─▒ bir a├žl─▒k hisseder. Yedikten sonra su├žluluk duysalar da yemek yemeyi b─▒rakamazlar. Bu ┼čekilde yemenin sa─čl─▒klar─▒ i├žin olumsuz oldu─čunu bilseler de a┼č─▒r─▒ yeme al─▒┼čkanl─▒─č─▒ndan kurtulamazlar. Ki┼čiler zamanlar─▒n─▒n ├žo─čunda bu g─▒dalar─▒ arama, bulma, t├╝ketme gibi davran─▒┼člar─▒ g├Âsterirler.

Dizi izlerken yenilenler, ba─č─▒ml─▒l─▒k yapabilir!

Yeme ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒, duygusal problemlerle de tetiklenebilir. Ayn─▒ ┼čekilde televizyonda film veya dizi izlerken olaylar─▒n heyecan─▒na kap─▒larak fark─▒nda olmadan t├╝ketilen abur cuburlar, ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n geli┼čmesinde ├Ânemli rol oynar.

Yeme ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒n tedavisi var m─▒?

Tedavide amac─▒n yeme ataklar─▒n─▒n s─▒kl─▒─č─▒n─▒ azaltmak, kilo kayb─▒ sa─člamak ve ili┼čkili psikolojik sorunlar─▒n ├ž├Âz├╝lmesini hedeflemek oldu─čunu belirten Yrd. Do├ž. Dr. Fatma Duygu Kaya Yertutanol, . genellikle kullan─▒lan y├Ântemlerin bili┼čsel davran─▒┼č├ž─▒ terapiler, beslenme dan─▒┼čmanl─▒─č─▒, duruma g├Âre antidepresan ve/veya antikonv├╝lzan ila├žlar─▒ i├žeren farmakoterapiler oldu─čunu s├Âyledi.

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Sessizce ilerleyen mide kanseri erkeklerde 2 kat fazla g├Âr├╝l├╝r

G├Âr├╝lme s─▒kl─▒─č─▒ ├╝lkeden ├╝lkeye g├Âre farkl─▒l─▒k g├Âsterse de mide kanseri T├╝rkiye’de olduk├ža yayg─▒n bir ┼čekilde g├Âr├╝l├╝r. Sessizce ilerleyen mide kanseri ├žok ge├ž belirti verir. Ayr─▒ca erkeklerde kad─▒nlara oranla 2 kat daha fazla mide kanseri vakas─▒ var.

T├╝rkiyeÔÇÖde mide kanseri olduk├ža yayg─▒n bir ┼čekilde g├Âr├╝l├╝yor. Mide kanserinin sinsi bir ┼čekilde ilerledi─čini ve olduk├ža ge├ž belirti verdi─čini anlatan Anadolu Sa─čl─▒k Merkezi Medikal Onkoloji Uzman─▒ Prof. Dr. ┼×eref K├Âm├╝rc├╝, mide kanseri erkeklerde kad─▒nlara oranla iki kat daha fazla g├Âr├╝ld├╝─č├╝ne dikkat ├žekti.

Daha ├žok 60-70 ya┼člar─▒ aras─▒nda g├Âr├╝len mide kanseri, d├╝nyada kansere ba─čl─▒ ├Âl├╝mlerde ├Ânemli bir yer al─▒yor. ABDÔÇÖde ve bat─▒ Avrupa ├╝lkelerinde yemek al─▒┼čkanl─▒klar─▒nda ve ├ževresel fakt├Ârlerdeki d├╝zenlemeler ile bu hastal─▒─č─▒n g├Âr├╝lme s─▒kl─▒─č─▒ azald─▒. T├╝rkiyeÔÇÖde ise mide kanseri olduk├ža yayg─▒n bir ┼čekilde g├Âr├╝l├╝yor. JaponyaÔÇÖda bu kanser en s─▒k g├Âr├╝lmesine ra─čmen, geli┼čmi┼č erken tarama y├Ântemleri ve halk─▒n bu konudaki fark─▒ndal─▒─č─▒ nedeniyle mide kanserine ba─čl─▒ ├Âl├╝m oranlar─▒ ├žok azald─▒.

Sessizce ve h─▒zl─▒ yay─▒l─▒r

Mide kanserinin genellikle h─▒zl─▒ seyreden ve uzak organlara ├žabuk s─▒├žrayan bir kanser t├╝r├╝ oldu─čunu vurgulayan Prof. Dr. ┼×eref K├Âm├╝rc├╝, ÔÇťBu nedenle erken evrelerde tespit etmek zordur. Ancak y├╝zde 20ÔÇÖsi erken evrede fark edilir. Genellikle midede bir ├╝lser ┼čeklinde ba┼člar, ├ževre lenf bezlerini ve organlar─▒n─▒ etkileyebilir. Mide kanseri kom┼čuluk, lenfatik veya kan yoluyla yay─▒labilir. Midenin i├žinden d─▒┼č k─▒sm─▒na do─čru pankreas, yemek borusu veya ba─č─▒rsak gibi ├ževre organlara do─čru uzanabilir. Ayr─▒ca kanser h├╝creleri kan yoluyla karaci─čer, akci─čerler, kemik ve di─čer organlara yay─▒labilirÔÇŁ ┼čeklinde konu┼čtu.

Hastal─▒─č─▒n risk fakt├Ârleri

Erkeklerde kad─▒nlara g├Âre 2 kat daha fazla g├Âr├╝l├╝r.┬áMide kanserli hastalar─▒n ├žo─ču 60 ya┼č veya ├╝zerinde. T├╝ts├╝lenmi┼č, nitrit i├žeren veya a┼č─▒r─▒ tuzlu yiyeceklerden zengin g─▒dalar─▒ yiyenlerde mide kanseri geli┼čme riski art─▒yor. Di─čer taraftan taze sebze ve meyvelerin yenmesi, karatenoid ve y├╝ksek doz C vitamini al─▒m─▒ bu hastal─▒─ča kar┼č─▒ koruyucu olabiliyor.

HP genelde midede bulunan bir bakteridir. HP enfeksiyonu gastrit, ├╝lser ve kanser riskini art─▒r─▒yor. Bu enfeksiyonun mide kanseri riskini 6 kat art─▒─č─▒ tespit edilmi┼čtir.

Sigara i├ženlerde i├žmeyenlere g├Âre mide kanseri geli┼čme riski daha fazlad─▒r. Ayr─▒ca mide kanserinin nadir t├╝r├╝ ailesel ge├ži┼člidir.

Midede iltihaba neden olan durumlar ve ge├žirilmi┼č mide ameliyatlar─▒ mide kanserine sebep olabilir. Ayr─▒ca obezite, kronik atrofik gastrit, refl├╝, ailesel polipler, pernisiy├Âz anemi, radyasyon, aflatoksin ve A kan grubu da say─▒labilir.

Mide kanserinin belirtileri 

Mide kanseri sinsi ilerleyen bir hastal─▒k oldu─čunu belirten Prof. Dr. ┼×eref K├Âm├╝rc├╝, hastal─▒─č─▒n olduk├ža ge├ž belirti verdi─čini ve belirtilerin hastal─▒─ča ├Âzg├╝ olmad─▒─č─▒n─▒ belirtti. Kar─▒nda mide b├Âlgesinde belirli-belirsiz bir rahats─▒zl─▒k hissi en s─▒k ba┼člang─▒├ž belirtisidir. Hastal─▒─č─▒n ileri evrelerinde en s─▒k belirtiler kilo kayb─▒, i┼čtahs─▒zl─▒k, halsizlik, yutma g├╝├žl├╝─č├╝, bulant─▒, kusma, midede dolgunluk ve ┼či┼čkinlik hissidirÔÇŁ dedi.

Mide kanserinin bazen sadece gizli kanama tespiti ile fark edildi─čine de─činen K├Âm├╝rc├╝, hastalar─▒n bir k─▒sm─▒ karaci─čer b├╝y├╝mesi, kar─▒nda s─▒v─▒ birikmesi veya sar─▒l─▒k gibi ilerlemi┼č hastal─▒k bulgular─▒ ile geldiklerini a├ž─▒klad─▒. ─░leri evrelerde sol k├Âpr├╝c├╝k kemi─či ├╝st├╝ lenf bezinde b├╝y├╝meye neden olabilir.

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Ast─▒m rahats─▒zl─▒─č─▒n─▒z varsa bunlara dikkat!

Pasif sigara i├žicili─či ve k├╝f├╝n ast─▒m─▒ tetikledi─či herkes taraf─▒ndan biliniyor. Fakat buna ra─čmen akl─▒n─▒za gelmeyecek alerjenler de ast─▒m krizlerine yol a├žabiliyor. Peki bunlar─▒n ne oldu─čunu biliyor musunuz?

HuffingtonPostÔÇÖta yer alan habere g├Âre, hava yollar─▒n─▒n iltihaplanmas─▒na ve kirlilikten toza kadar ├že┼čitli maddelere kar┼č─▒ hassas hale gelmenize yol a├žan hastal─▒─ča ast─▒m deniyor. Ast─▒m─▒ tetikleyen bir ┼čeye maruz kalmak mukus ├╝retimini art─▒rarak ve nefes al─▒p vermenizi zorla┼čt─▒r─▒r, havayolunuzu daralt─▒r ve ┼či┼čmesine neden olur. Ast─▒m belirtileri ┼čiddetlenince ast─▒m n├Âbeti ge├žirirsiniz. Amerikan Alerjik Ast─▒m ve ─░mm├╝noloji Akademisi ├╝yesi olan Dr. Timothy Craig ast─▒m─▒ tetikleyen, ancak bilinmeyen ilgin├ž ┼čeyleri a├ž─▒klad─▒.

Kemirgenler

Fareler kadar evcil hayvanlar da ast─▒m hastal─▒─č─▒n─▒ tetikleyebiliyor ve ast─▒m krizlerinin ┼čiddetini art─▒r─▒yor.

K├Ât├╝ kokan b├Âcek

Dokununca ├žok k├Ât├╝ kokan b├Âce─čin ast─▒m krizlerini tetikledi─čini ├žo─ču kimse bilmiyor. Bu b├Âcekler ast─▒m hastalar─▒ i├žin tehlikeli olabiliyor. Evlerde bu b├Âcekten kaynaklanan y├╝ksek seviyede alerjen tespit ettiklerini s├Âyleyen ara┼čt─▒rmac─▒lar, bunun yeni bir alerjen oldu─čunu belirttiler. Bu b├Âcek bir├žok yerde bulunabiliyor. Evdeki ├Âl├╝ b├Âcekler de ast─▒m i├žin tetikleyicidir.

U─čur b├Âce─či

Kokulu b├Âcekten daha sevimli olan u─čur b├Âce─či de ast─▒m hastalar─▒ i├žin zararl─▒ olabiliyor. AsyaÔÇÖdaki u─čur b├Âcekleri sonbaharda evlere girerler ve v├╝cutlar─▒ burada par├žalan─▒r. V├╝cut par├žalar─▒ndan gelen tozlar g├╝├žl├╝ bir alerjendir. E─čer evinizde u─čur b├Âcekleri varsa, b├Âceklerin kal─▒nt─▒lar─▒n─▒ toplay─▒p at─▒n.

Egzoz gaz─▒

Ast─▒m hastalar─▒ i├žin otoyol ve otomobiller tehlikeli. Otomobillerin egzozlar─▒ ast─▒m riskini art─▒rm─▒yor, fakat ast─▒m─▒n ┼čiddetini art─▒r─▒yor. Uzmanlar otoyolun yan─▒nda ko┼čman─▒n ast─▒m hastas─▒ olmayanlar i├žin bile tehlikeli oldu─čunu s├Âyl├╝yor.

Grip ve so─čuk alg─▒nl─▒─č─▒

So─čuk alg─▒nl─▒─č─▒na yakalanmak normal insanlar i├žin sadece bir hastal─▒kt─▒r, ancak ast─▒ml─▒ hastalar─▒n ya┼čamlar─▒n─▒ tehdit edebilir. ├ç├╝nk├╝ so─čuk alg─▒nl─▒─č─▒n─▒n temel nedeni olan rinovir├╝sler ayn─▒ zamanda ast─▒m ataklar─▒na yol a├ž─▒yor. Ast─▒m hastalar─▒ grip ya da so─čuk alg─▒nl─▒─č─▒na yakalanmamak i├žin s─▒k s─▒k ellerini y─▒kamal─▒lar.

A┼č─▒r─▒ kilo

A┼č─▒r─▒ kilolu ya da obez ki┼čilerde bir├žok hastal─▒kla kar┼č─▒la┼čabiliyorlar. Bunlardan biri de ast─▒md─▒r. Orta ya┼čl─▒ kad─▒nlar ve ├žocuklar i├žin obezite ast─▒m riskini art─▒rmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra alerjik hastal─▒k riskini art─▒r─▒yor. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Genel Ya┼čam

Di┼člerinizi do─čal y├Ântemlerle nas─▒l beyazlat─▒rs─▒n─▒z?

Her g├╝n t├╝ketti─činiz ├žay, kahve veya sigara nedeniyle di┼čleriniz zamanla sarar─▒yor. Hatta yiyip i├žti─činiz g─▒dalar ve i├žeceklerin bile di┼člerinizin rengi ├╝zerinde etkisi bulunuyor. Bu konuya dikkat ederek di┼člerinizin p─▒r─▒l p─▒r─▒l olmas─▒n─▒ sa─člayabilirsiniz.

Uzun y─▒llar i├žinde sararan di┼člerinizi bir├žok kimyasal madde i├žeren beyazlatma kitleri yerine do─čal yollardan beyazlatabilirsiniz. HowStuffWorks isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, ─░┼čte beyaz di┼člere sahip olman─▒n 5 do─čal yolu:

Di┼člerinizi d├╝zenli f─▒r├žalay─▒n ve di┼č ipi kullan─▒n

A─č─▒z sa─čl─▒─č─▒n─▒z i├žin yapman─▒z gereken m├╝mk├╝nse her yemekten sonra ya da en az g├╝nde 2 kez di┼člerinizin f─▒r├žalanmas─▒d─▒r. D├╝zenli di┼č f─▒r├žalama ve di┼č ipi kullan─▒m─▒ di┼č ├ž├╝r├╝─č├╝n├╝n yan─▒ s─▒ra di┼č eti hastal─▒─č─▒na iyi geliyor. Pla─č─▒ kald─▒rmada yard─▒mc─▒d─▒r. A─č─▒z bak─▒m─▒n─▒n iyi olmas─▒ koroner kalp hastal─▒─č─▒ ve fel├ž gibi di─čer kalp sorunlar─▒n─▒n─▒n riskini azalt─▒yor.

├çilekle f─▒r├žalay─▒n

K├╝├ž├╝k ├žilekler y├╝ksek kan bas─▒nc─▒, kardiyovask├╝ler hastal─▒k ve kanser riskini d├╝┼č├╝rmeye yard─▒m etmesinin yan─▒nda di┼člerinizi beyazlatmada faydal─▒d─▒r. ├çile─čin i├žindeki C vitamini plak olu┼čumunu yok eder. Ayr─▒ca ├žilek t├╝rlerinde bulunan do─čal bir burukluk hissi veren malik asit di┼činizdeki y├╝zey lekelerinin ├ž─▒kmas─▒na yard─▒mc─▒d─▒r. ├çile─či ezin ve bir di┼č f─▒r├žas─▒yla bunu di┼člerinize uygulay─▒n. 5 dakika bekledikten sonra a─čz─▒n─▒z─▒ suyla iyice y─▒kay─▒n. Limon suyu ve tuzla haz─▒rlayaca─č─▒n─▒z macun ├žile─čin yerini alabilir.

Peynir t├╝ketin

Yemeklerden sonra peynir yemek ├ž├╝r├╝kleri ├Ânlemeye yard─▒m eder ve di┼č minesinin yeniden canlanmas─▒n─▒ destekler. Peynirde bulunan ve s├╝t proteini olan kazein di┼č minesinin daha g├╝├žl├╝ olmas─▒n─▒ sa─člar.

Kabartma tozuyla di┼čleri cilalay─▒n

Kabartma tozunun g├╝l├╝┼č├╝n├╝z├╝n parlamas─▒na yard─▒m etti─či bir├žok ki┼či taraf─▒ndan bilinir. Kabartma tozunu limonla kar─▒┼čt─▒r─▒p macun haline getirin ve di┼č f─▒r├žas─▒yla di┼činizi f─▒r├žalay─▒n ve 1 dakika bekleyin. Sonra iyice f─▒r├žalay─▒p di┼člerinizi iyice durulay─▒n. Bu kar─▒┼č─▒m di┼č minesindeki y├╝zey lekelerini yok etmeye yard─▒mc─▒d─▒r. Di┼č ve di┼č etleriniz hassas ise tek ba┼č─▒na karbonat tozu kullan─▒n. Bu kar─▒┼č─▒m─▒ sadece haftada bir kez uygulay─▒n ve bir dakikadan daha uzun s├╝re di┼člerinizde bekletmeyin.

Sebze ve meyve ├ži─čnemek

Ak┼čam yeme─činden sonra havu├ž veya ├ži─č kereviz gibi sebzeler ya da elma ve armut gibi meyveler ├ži─čnemek di┼člerinizi cilalar ve di┼č minesinin ├╝zerindeki lekeleri ├ž─▒kar─▒r. Sert meyve ve sebzeler t├╝k├╝r├╝k ├╝retimini art─▒r─▒r ve t├╝k├╝r├╝k de di┼člerinizi di┼č ├ž├╝r├╝─č├╝ne yol a├žan bakterilerden korur. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Sa─čl─▒k

Sigaray─▒ b─▒rakman─▒n yollar─▒!

Kansere, felce, kalp krizine yol a├žan sigara i├žme al─▒┼čkanl─▒─č─▒n─▒ b─▒rakmak ├žok kolay olmayabilir. Bir kez b─▒rak─▒nca da sa─čl─▒─č─▒n─▒z ├Ânemli ├Âl├ž├╝de d├╝zelmeye ve iyile┼čmeye ba┼čl─▒yor. Sigara i├žmeden ge├žirdi─činiz 24 saatte kalp krizi ┼čans─▒n─▒z azal─▒r. Peki y─▒llar─▒n─▒z─▒ sizden ├žalan, sa─čl─▒─č─▒n─▒z─▒ bozan bu k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒ktan nas─▒l kurtulabilirsiniz?

HuffingtonPostÔÇÖta yay─▒nlanan habere g├Âre, sigaray─▒ b─▒rakmak i├žin ya┼čam tarz─▒n─▒zda ├že┼čitli de─či┼čiklikler yapmal─▒s─▒n─▒z. ─░┼čte size yard─▒mc─▒ olabilecek ├Âneriler.

Pazartesi b─▒rak─▒n

2013 y─▒l─▒nda Google ara┼čt─▒rmas─▒nda, ara┼čt─▒rmac─▒lar sigara i├ženlerin daha ├žok hafta ba┼č─▒nda b─▒rakmaya ba┼člad─▒klar─▒n─▒ tespit ettiler. Siz de sigaray─▒ Pazartesi b─▒rakmay─▒ denemelisiniz.

Egzersiz yap─▒n

Beyinde serotonin ve dopamin salg─▒lanmas─▒na yol a├žan egzersiz sayesinde nikotine kar┼č─▒ olan ba─č─▒ml─▒l─▒─č─▒n─▒z┬á azal─▒r.

Sigaray─▒ b─▒rakt─▒ran mesajlar

The Lancet isimli dergide yer alan ara┼čt─▒rmada, bir program sigaray─▒ b─▒rakmaya ├žal─▒┼čanlara cesaretlendirici mesajlar g├Ânderiyor. B├Âylece mesaj gelen ki┼čilerin sigaray─▒ b─▒rakmalar─▒ daha kolay oluyor.

Sebze-meyve yiyin

Buffalo ├ťniversitesiÔÇÖnde yap─▒lan ara┼čt─▒rmaya g├Âre, meyve ve sebze at─▒┼čt─▒rmak sigara i├ženlerin t├╝t├╝ns├╝z bir ya┼čam tarz─▒na ge├žmelerine ├Ânderlik ediyor.

A─č─▒rl─▒k kald─▒rma

Yap─▒lan ara┼čt─▒rmada, sigaray─▒ b─▒rakma tedavisiyle birlikte 12 hafta a─č─▒rl─▒k kald─▒rmayla me┼čgul olanlar─▒n sigaray─▒ 2 kat daha kolay b─▒rakt─▒klar─▒ belirlendi.

Nikotin bantlar─▒, haplar─▒

Sigaray─▒ b─▒rakma ┼čans─▒n─▒z─▒ ikiye katlayan tedavilerden biri de nikotin bantlar─▒, sak─▒zlar─▒ ve inhaler (t├╝p ┼čeklindeki hava) dir. Bunlar─▒ uygulay─▒p sigaray─▒ daha kolay b─▒rakabilirsiniz. Bunlar─▒ kullan─▒rken asla sigara i├žmemelisiniz.

Evcil hayvanlar─▒n─▒za dikkat edin

Ara┼čt─▒rmaya g├Âre, kedilerin etraf─▒nda sigara i├žmek, kedilerle ilgili lenfoma kanseri riskini art─▒r─▒yor, k├Âpeklerde ise sigara i├ženlerle ya┼čad─▒klar─▒nda burun ve akci─čer kanseri geli┼čme riski daha y├╝ksek .

Tamamen ya┼čam─▒n─▒zdan ├ž─▒kar─▒n

2008 y─▒l─▒nda yap─▒lan ara┼čt─▒rmada, bu al─▒┼čkanl─▒─č─▒ b─▒rakmak i├žin 10 ki┼čiden 9ÔÇÖu sigaray─▒ tamamen hayat─▒ndan ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r. Sigaraya kar┼č─▒ yoksunluk belirtileri daha yayg─▒n olmas─▒na ra─čmen bu belirtiler daha k─▒sa s├╝rede yok oluyor.

Yeni bir u─čra┼č edinin

PLOS ONE isimli dergide yay─▒nlanan ara┼čt─▒rmaya g├Âre, sizi mutlu eden, heyecanland─▒ran aktiviteler, u─čra┼člar beyninize sigara i├žmi┼čsiniz gibi hissi veren ayn─▒ b├Âl├╝m├╝ harekete ge├žirir. B├Âylece u─čra┼čt─▒─č─▒n─▒z i┼č sizde ba─č─▒ml─▒l─▒k yap─▒yor, sigaray─▒ d├╝┼č├╝nm├╝yorsunuz.

Ni├žin b─▒rakmak istedi─činizi yaz─▒n

Sigaray─▒ b─▒rakma plan─▒n─▒n bir par├žas─▒ olarak ni├žin sigaray─▒ b─▒rakmak istedi─činizi d├╝┼č├╝n├╝n ve yaz─▒n. Aileniz i├žin mi, ├žok pahal─▒ oldu─ču i├žin mi, kendi sa─čl─▒─č─▒n─▒z i├žin mi sigaray─▒ b─▒rak─▒yorsunuz bunu not edin. Ara┼čt─▒rmalara g├Âre, notlar yazmak onlar─▒ daha iyi hat─▒rlamam─▒za yard─▒m ediyor ve b─▒rakmak i├žin ├Ânemli nedenleri sa─člamla┼čt─▒rmaya yard─▒m ediyor.┬á (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Ya┼čam

Tansiyon hastalar─▒ nas─▒l daha sa─čl─▒kl─▒ ya┼čar?

Y├╝ksek tansiyon, anevrizma, kalp yetmezli─či, fel├ž ve kalp krizine yol a├žabilen gizli bir sa─čl─▒k sorunudur. Kan damarlar─▒ndaki bas─▒nc─▒n ├žok y├╝ksek olmas─▒ anlam─▒na gelen y├╝ksek tansiyon, d├╝nya ├žap─▒nda 50 milyondan fazla insan─▒ etkiliyor.

Ehow.com┬ásitesinde yer alan habere g├Âre, hastalar─▒n b├╝y├╝k ├žo─čunlu─čunda bu hastal─▒─č─▒n nedeni bilinmiyor. Bir├žok insan ise y├╝ksek tansiyon hastas─▒ oldu─čundan habersiz ya┼čam─▒na devam ediyor. Y├╝ksek kan bas─▒nc─▒ kalp, b├Âbrekler, beyin ve g├Âzlerde hasara yol a├žt─▒─č─▒nda belirtilerini g├Âsteriyor. Daha sonra hasta bulan─▒k g├Ârme, ba┼č a─čr─▒s─▒, kusma ve nefes darl─▒─č─▒ gibi ┼čik├óyetlerle doktora ba┼čvuruyor. Bu nedenle, d├╝zenli aral─▒klarla tansiyonunuzu ├Âl├žt├╝rmeniz ├žok ├Ânemli.

─░┼čte y├╝ksek tansiyon hastalar─▒n─▒n daha sa─čl─▒kl─▒ bir ya┼čam s├╝rmeleri i├žin i┼čte baz─▒ ├Ânemli ├Âneriler;

Kilo verin

4-7 kilo vermek, y├╝ksek kan bas─▒nc─▒n─▒z─▒ d├╝┼č├╝rmeye yard─▒m edebilir. Ayr─▒ca, kilo vermek ┼čeker hastal─▒─č─▒ ve kolesterol gibi di─čer ciddi hastal─▒klar─▒n riskini de d├╝┼č├╝recektir. Kilo verdi─činizde y├╝ksek tansiyon ila├žlar─▒ daha iyi etki eder.

Tuzu azalt─▒n

Yemeklerinizde tuz oranını azaltın. Tuz kan basıncınızı yükseltebilir. Çünkü tuz vücudunuzda birikiyor.

Sigaray─▒ b─▒rak─▒n

Sigara i├žerken ald─▒─č─▒n─▒z her nefes kan bas─▒nc─▒n─▒z─▒ art─▒r─▒yor. Sigara i├žti─činizde y├╝ksek tansiyon ila├žlar─▒ da i┼če yaram─▒yor. Bunun yerine doktorunuza nikotin bantlar─▒ ya da sak─▒z─▒ kullan─▒p kullanamayaca─č─▒n─▒z─▒ sorun. Bunlar sigaradan daha iyi alternatiflerdir.

Stresi azalt─▒n

Stres y├╝ksek kan bas─▒nc─▒n─▒ etkileyen fakt├Ârd├╝r. Stresle m├╝cadele etmek i├žin derin nefes almak gibi gev┼čeme tekniklerini ├Â─črenin.

Sa─čl─▒kl─▒ beslenin

├çe┼čitli i┼člemlerden ge├žirilen ambalajlanm─▒┼č g─▒dalar y├╝ksek oranda tuz i├žeriyor. Bunlar yerine daha fazla meyve, sebze ve az ya─čl─▒ g─▒dalar t├╝ketin.

Re├žeteli ila├ž kullan─▒n

Ciddi yan etkileri azaltmak i├žin kesinlikle arkada┼č─▒n─▒z─▒n, kom┼čunuzun ├Ânerdi─či ilac─▒ de─čil doktorunuzun size verdi─či ilac─▒ kullan─▒n. Tansiyonunuzu d├╝zenli olarak kontrol ettirin. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Ya┼čam

A─č─▒z kurulu─čunun nedenleri ve ├žaresi

Yutkunmada, konu┼čmada bile bozukluk ve zorluklara yol a├žabilen a─č─▒z kurulu─ču, a─čz─▒n─▒z ├žok az t├╝k├╝r├╝k salg─▒lad─▒─č─▒nda ortaya ├ž─▒kar. A─č─▒z kurulu─ču kendinizi susuz hissetmenizden daha fazlas─▒d─▒r. ├ç├╝rk├╝ t├╝k├╝r├╝k yedi─činiz ve i├žti─činiz g─▒dalar─▒n tad─▒n─▒ alman─▒za ve yiyecekleri sindirmenize yard─▒m etmesinin yan─▒nda di┼č ├ž├╝r├╝─č├╝n├╝ ├Ânlemede de a─čz─▒n─▒zdaki asitleri etkisiz hale getirir, di┼člerinizdeki g─▒da par├žalar─▒n─▒ uzakla┼čt─▒r─▒r.

WebMD isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, i┼čte a─č─▒z kurulu─čunun nedenleri, a─č─▒z kurulu─čunu hafifletmeye yard─▒mc─▒ olan ├Âneriler ve tedavi etmenin yollar─▒:

A─č─▒z kurulu─ču cilt kurulu─čunu da kapsar

T├╝k├╝r├╝k eksikli─či a─č─▒z ├ževresindeki ve i├žindeki cildin de kurumas─▒na ve gerilmesine yol a├žar. Dudaklar─▒n─▒z da ├žatlayabilir, a─čz─▒n─▒z─▒n kenar─▒nda yaralar da olu┼čabilir. Diliniz de sertle┼čebilir ve kuruyabilir. Bu nedenle yutkunmada ve konu┼čmada zorluk ├žekebilirsiniz.

Utand─▒r─▒c─▒ yan etkileri

A─č─▒z kurulu─ču ho┼č olmayan yan etkilere neden olabilir. ├ç├╝nk├╝ t├╝k├╝r├╝k kal─▒c─▒ a─č─▒z kokusuna neden olan g─▒da par├žalar─▒n─▒ d├╝zenli olarak temizler. E─čer dudak nemlendiricisi kullan─▒rsan─▒z, a─č─▒z kurulu─čundan dolay─▒ nemlendirici di┼člerinize yap─▒┼č─▒r ve k├Ât├╝ bir g├Âr├╝nt├╝ olu┼čturur. A─č─▒z kurulu─ču bunun yan─▒nda ses k─▒s─▒kl─▒─č─▒na veya bo─čazda g─▒d─▒klanmaya neden olabilir.

─░la├žlar da a─č─▒z kurulu─ču yapabilir

Alerji ve so─čuk alg─▒nl─▒─č─▒ i├žin kullan─▒lan re├žetesiz ila├žlar ile y├╝ksek tansiyon, a┼č─▒r─▒ ├žal─▒┼čan mesane ve zihinsel sa─čl─▒k problemleri i├žin kullan─▒lan re├žeteli ila├žlar gibi 400 ├že┼čitten fazla ila├ž a─č─▒z kurulu─čuna yol a├žabilir. Baz─▒ kanser t├╝rleri i├žin radyasyon gibi t─▒bbi tedavilerin sonunda da t├╝k├╝r├╝k bezleri hasar g├Ârebilir. Kemoterapi de t├╝k├╝r├╝─č├╝n yo─čunla┼čmas─▒na neden olup, a─čz─▒n─▒z─▒ kuru hissetmenize yol a├žar.

Sinir hasar─▒ a─č─▒z kurulu─čunu etkileyebilir

A─č─▒z kurulu─ču, kafa ya da boyun yaralanmas─▒yla olu┼čan sinir hasar─▒yla da ili┼čkili olabilir. Belirli sinirler beyin ile t├╝k├╝r├╝k bezleri aras─▒nda mesaj ta┼č─▒rlar. Bu sinirler hasar g├Âr├╝rse t├╝k├╝r├╝k bezleri t├╝k├╝r├╝k ├╝retmezler. T├╝k├╝r├╝k olmadan da yiyeceklerin tad─▒n─▒ almak zorla┼č─▒r. ├ç├╝nk├╝ t├╝k├╝r├╝k g─▒dalardaki tatlar─▒ a─č─▒zdaki ve bo─čazdaki sinir h├╝crelerine ta┼č─▒r.

A─č─▒z kurulu─čunun di─čer nedenleri

Sj├Âgren Sendromu isimli hastal─▒k nedeniyle de a─č─▒z kurulu─ču olabilir. Sj├Âgren sendromu, ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sisteminin bir hastal─▒─č─▒d─▒r, lenfosit olarak isimlendirilen beyaz kan h├╝creleri g├Âzya┼č─▒ ve t├╝k├╝r├╝k bezlerine sald─▒r─▒r. Bu hastal─▒k g├Âzlerin ve a─čz─▒n kurumas─▒na yol a├žar. A─č─▒z kurulu─ču diyabet hastalar─▒nda da s─▒k g├Âr├╝l├╝r.

Sigara i├žmek a─č─▒z kurulu─čunu k├Ât├╝le┼čtirir

Sigaray─▒ b─▒rakmak i├žin bir├žok neden var, a─č─▒z kurulu─ču da bunlardan biridir. Sigara i├žmek a─č─▒z kurulu─čuna yol a├žmaz. Fakat sigara, puro ya da di─čer t├╝t├╝n ├╝r├╝nlerini kullanmak a─č─▒z kurulu─čunu k├Ât├╝le┼čtirir. Kafein de kurulu─ča yol a├žabilir.

Di┼člerinize iyi bak─▒n

T├╝k├╝r├╝k eksikli─či di┼člerinize zarar verebilir. A─č─▒z kurulu─čunuz varsa di┼čhekimini d├╝zenli olarak ziyaret edin. A─čz─▒n─▒zdaki yiyecekleri ve bakterileri yok etmek i├žin di┼člerinizi d├╝zenli olarak f─▒r├žalay─▒n ve di┼č ipi kullan─▒n. Yemekten sonra di┼člerinizi f─▒r├žalayam─▒yorsan─▒z a─čz─▒n─▒z─▒ durulay─▒n. G├╝n boyunca yudum yudum su i├žin ve di┼člerinizi f─▒r├žalad─▒ktan sonra gargara yapmak i├žin a─č─▒z suyus kullan─▒n.

Doktor a─č─▒z kurulu─čunu tedavi edebilir

A─č─▒z kurulu─ču belirtileriniz varsa doktorunuzla ya da di┼čhekiminizle konu┼čun. A─č─▒z kurulu─čuna yol a├žan ila├žlar kullanm─▒yorsan─▒z, diyabet ya da Sj├Âgren sendromu gibi te┼čhis edilmemi┼č hastal─▒klar a─č─▒z kurulu─čuna yol a├žabilir.

T├╝k├╝r├╝k ├╝retimini harekete ge├žiren ├Âneriler

A─č─▒z kurulu─ču belirtilerini hafifleten ila├žlar─▒ doktorunuza sorun. ┼×ekersiz sak─▒z ├ži─čnemek de t├╝k├╝r├╝k ak─▒┼č─▒n─▒ harekete ge├žirir. Re├žetesiz sat─▒lan yapay t├╝k├╝r├╝k ila├žlar─▒ baz─▒ insanlar i├žin ge├žici ferahlama sa─člayabiliyor. G├╝n i├žinde s─▒k s─▒k su i├žmek a─čz─▒n─▒zdaki nemi korumaya yard─▒m eder. Ancak ┼čekerli, asitli ve kafeinli i├žeceklerden uzak durun. Yemeklerle su ve s├╝t i├žmek a─čz─▒n─▒zdaki nemi art─▒r─▒r ve ├ži─čnemeye, yutmaya yard─▒m eder. Geceleri a─č─▒z kurulu─ču belirtilerini azaltmak i├žin odan─▒zda nemlendirici kullan─▒n. D├╝zenli di┼č temizli─či ve kontrol i├žin di┼čhekimine gidin. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Ya┼čam

B─▒rakman─▒z gereken 10 k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒k

Televizyon izlemek, kahvalt─▒y─▒ atlamak, g├╝ne┼členmek gibi baz─▒ al─▒┼čkanl─▒klar─▒ ├žok sevmenize ra─čmen, t├╝m bunlar v├╝cudunuzun sa─čl─▒─č─▒n─▒ olumsuz y├Ânde etkileyebilir. Televizyon izlemeyi ├žok seviyorsan─▒z, kilo almaya ve bu kilolara ba─čl─▒ ┼čeker, kalp hastal─▒─č─▒ gibi ciddi sa─čl─▒k problemlerine de haz─▒rl─▒kl─▒ olun. Ayn─▒ ┼čekilde yaz aylar─▒nda g├╝ne┼členmeden duram─▒yorsan─▒z da cildinizin erkenden k─▒r─▒┼čmas─▒na, y├╝z├╝n├╝zde ├žiller olu┼čmas─▒na raz─▒ olacaks─▒n─▒z.

ReaderÔÇÖs Digest isimli internet sitesinde yer alan habere g├Âre, sigara, abur cubur gibi k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒klar─▒n─▒zdan kurtulmak i├žin ├žok ge├ž de─čil ve ├Ânerilerimizle bu zararl─▒ al─▒┼čkanl─▒klardan s─▒yr─▒l─▒p hemen daha mutlu, sa─čl─▒kl─▒ ya┼čama ba┼člay─▒n.

Ac─▒kmad─▒─č─▒n─▒z halde bile s├╝rekli abur cubur at─▒┼čt─▒rmak

V├╝cudunuzun do─čal a├žl─▒k ve doyma sinyallerini kaybederseniz s├╝rekli bir ┼čeyler at─▒┼čt─▒r─▒rs─▒n─▒z ve fazla kilo al─▒rs─▒n─▒z. Bu da ┼čeker ve kalp hastal─▒─č─▒ ile di─čer ciddi hastal─▒klara davetiye ├ž─▒kar─▒r. K├Ât├╝ beslenme al─▒┼čkanl─▒─č─▒n─▒z─▒ d├╝zenleyerek daha sa─čl─▒kl─▒ ve do─čal kiloya sahip olursunuz. Sa─čl─▒kl─▒ at─▒┼čt─▒rmalar─▒ tercih ederek i┼čtah─▒n─▒z─▒ kontrol edebilir, kilo verebilir ve enerji ├ž├Âk├╝┼člerinden ka├ž─▒nabilirsiniz. Kilolar─▒n─▒z daha sa─čl─▒kl─▒ seviyeye gelecek, sa─čl─▒ks─▒z trans ve doymu┼č ya─člar, ┼čeker, rafine karbonhidratlar ve fazla tuz yerine daha besleyici g─▒dalar─▒ tercih edeceksiniz.

V├╝cudunuz fiziksel olarak bir yiyece─či isteyene kadar bekleyin.┬áBiraz doyduktan sonra yemeyi kesin. Stresli, k─▒zg─▒n, ├╝zg├╝n oldu─čunuz i├žin yemek yemeyin. Mutfa─č─▒n─▒z─▒ taze sebze, meyve, az ya─čl─▒, tam tah─▒ll─▒ ├╝r├╝nlerle doldurun. Sa─čl─▒kl─▒ at─▒┼čt─▒rmal─▒klar t├╝ketin.

┬áTelevizyon izlemek i├žin ├žok fazla zaman ay─▒rmak

Daha fazla televizyon izliyor ve daha az egzersiz yap─▒yorsan─▒z a┼č─▒r─▒ kilolu olma ve tip 2 ┼čeker hastal─▒─č─▒ geli┼čme riskiniz artar. 9 binden fazla ki┼čiyi kapsayan geni┼č ├žapl─▒ ara┼čt─▒rmaya g├Âre, g├╝nde 2 saatten fazla televizyon izleyenlerin daha fazla yemek yedikleri, daha az televizyon izleyenlere oranla daha ├žok ┼čekerli i├žecekler, ya─čl─▒, kalorili ve i┼členmi┼č abur cuburlar t├╝kettikleri belirlendi. Televizyon izlemek haf─▒za kayb─▒n─▒ h─▒zland─▒rabilir. G├╝nde 2 saatten fazla TV izlemeyin, yar─▒m saat egzersiz yap─▒n. ─░zleyece─činiz bir program varsa televizyonu a├ž─▒n. Televizyon izlerken abur cubur yemeyin. Televizyon izlerken ko┼ču band─▒nda egzersiz yapabilirsiniz. Arkada┼člar─▒n─▒z─▒ g├Ârmek, ilgin├ž ┼čeyler yapmak ve kafan─▒z─▒ da─č─▒tmak i├žin g├╝n i├žinde evden uzakla┼č─▒n, b├Âylece daha az televizyon izlersiniz.

Bor├žlanana kadar a┼č─▒r─▒ para harcamak

Parayla ilgili kayg─▒lar ├žok ciddi sa─čl─▒k problemlerine yol a├žar. Rutgers ├ťniversitesiÔÇÖnde yap─▒lan bir ara┼čt─▒rmaya g├Âre, finansal stresin y├╝ksek kan bas─▒nc─▒n─▒, depresyonu, uykusuzlu─ču, ba┼č a─čr─▒s─▒n─▒, sindirim problemlerini, a─čr─▒lar─▒, ├╝lserleri, a┼č─▒r─▒ sigara t├╝ketimini, kilo alma ve verme gibi sorunlar─▒ art─▒rd─▒─č─▒ tespit edildi. Finansal durumunuzu d├╝zeltince daha az stresli olursunuz, daha iyi uyursunuz, a┼č─▒r─▒ yemek yemezsiniz ve ba┼č a─čr─▒lar─▒n─▒z azal─▒r. Borca girmemek i├žin para y├Ânetimini ├Â─črenin. Kredi kartlar─▒n─▒z─▒ dondurun. B├╝t├že olu┼čturun ve b├╝t├ženizi a┼čmamaya ├žal─▒┼č─▒n. Gereksiz yere ve can─▒n─▒z s─▒k─▒ld─▒─č─▒ i├žin al─▒┼čveri┼č yapmay─▒n.

Çok fazla fast food yemek

Hamburger, cheeseburger, k─▒zarm─▒┼č patates, b├╝y├╝k boy gazl─▒ i├žecek veya milkshake bel ├ževrenizin daha da geni┼člemesine ve kalp, ┼čeker hastal─▒─č─▒ gibi ciddi sa─čl─▒k problemlerine yol a├žabilir. Fast foodÔÇÖlarda bulunan trans ya─č k├Ât├╝ kolesterol├╝ ve damarlarda kal─▒nla┼čmaya yol a├žan kan ya─člar─▒n─▒ art─▒r─▒yor. Ya┼čam tarz─▒n─▒z─▒ de─či┼čtirmek kolay olmayacakt─▒r. Sa─čl─▒kl─▒ beslenme i├žin daha fazla zaman, d├╝┼č├╝nce ve baz─▒ durumlarda para gerekse de buna de─čer. Kalp ve ┼čeker hastal─▒─č─▒ndan korunursunuz, bel ├ževreniz kal─▒nla┼čmaz. Fast food almak yerine kendi yeme─činizi haz─▒rlarsan─▒z daha az para harcars─▒n─▒z. Gazl─▒ i├žecek yerine kahve, suyu; hamburger yerine ─▒zgara tavu─ču ve k─▒zarm─▒┼č patates yerine de salatay─▒ tercih edin. Fast food yerine sa─čl─▒kl─▒ bir sandvi├ž yapabilirsiniz.

Her yaz birka├ž kez g├╝ne┼č yan─▒─č─▒ olmak

G├╝ne┼členmeyi seviyorsan─▒z ve cildinizin bronz kalmas─▒ i├žin u─čra┼č─▒yorsan─▒z cildinizin erken ya┼članmas─▒na da raz─▒ olacaks─▒n─▒z. G├╝ne┼členmek cildinizi yumu┼čak ve canl─▒ g├Âsteren elastik liflere zarar veriyor, erken k─▒r─▒┼č─▒kl─▒klara, lekelere, ├žillere yol a├žabiliyor. Daha da ├Ânemlisi g├╝ne┼č yan─▒klar─▒ cilt kanserlerine katk─▒da bulunabiliyor. E─čer bronzla┼čmak i├žin solaryuma da gidiyorsan─▒z bu risk daha da art─▒yor. Y─▒lda bir kez cildiyeye gidip kontrolden ge├žin. Her zaman g├╝ne┼č koruyucu krem kullan─▒n. G├╝ne┼če ├ž─▒karken ┼čapka, g├╝ne┼č g├Âzl├╝─č├╝ tak─▒n. Ye┼čil ├žay i├žin, ye┼čil ├žay v├╝cut h├╝crelerinizi kansere yol a├žan g├╝ne┼č hasar─▒na kar┼č─▒ koruyor.

Stresli, k─▒zg─▒n, endi┼čeli olman─▒za yol a├žan davran─▒┼člar

Mutsuz bir ya┼čam tarz─▒ stresinizi art─▒r─▒r. Stres de kan bas─▒nc─▒n─▒z─▒ ve kan ┼čekerinizi y├╝kseltir, ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sisteminizi d├╝┼č├╝r├╝r, sindiriminizi yava┼člat─▒r. Modern ya┼čam kronik strese yol a├ž─▒yor ve sa─čl─▒─č─▒n─▒z ├╝zerinde olumsuz etkileri var. ├ľzellikle kalp krizi ve ┼čeker hastal─▒─č─▒ riskiniz artar. Stresle m├╝cadele etmenin yollar─▒n─▒ ├Â─črenin, stresli oldu─čunuzda derin derin nefes al─▒p vererek sakinle┼čmeye ├žal─▒┼č─▒n. Sizi sakinle┼čtiren bir hobi edinin.

Kahvalt─▒y─▒ atlamak

G├╝n├╝n ilk ├Â─č├╝n├╝n├╝ atlamak kilonuz, enerji seviyeniz ve kan ┼čekeriniz i├žin ciddi sonu├žlar do─čurabilir. Metabolizman─▒z yava┼člayaca─č─▒ i├žin kilo al─▒rs─▒n─▒z ve kendinizi halsiz hissedersiniz. Kahvalt─▒ yap─▒nca kan ┼čekeriniz normale d├Âner, g├╝n├╝n di─čer ├Â─č├╝nlerinde daha az yemek yersiniz, kilonuzu daha kolay kontrol edersiniz. Sabah kalk─▒nca hemen yemek yiyemiyorsan─▒z 1-2 saat bekleyin. G├╝ne bir sandvi├ž, bir kase ├žorba ya da bir gece ├Ânceden kalan yemeklerle de ba┼člayabilirsiniz. Ya da az ya─čl─▒ yo─čurdun i├žine ├žilek, muz gibi meyveler ile biraz bal ekleyin.

Sigara i├žmek

Kalp hastal─▒─č─▒ndan ve kanserden kaynaklanan ├Âl├╝mlerin y├╝zde 30ÔÇÖu ve ├Âzellikle akci─čer kanseri ├Âl├╝mlerinin y├╝zde 80-90ÔÇÖ─▒ sigara nedeniyle oluyor. Ayr─▒ca sigara i├žmek a─č─▒z, g─▒rtlak ve mesane kanseri riskini de art─▒r─▒yor. Bu k├Ât├╝ al─▒┼čkanl─▒k kalp krizi, fel├ž, y├╝ksek kan bas─▒nc─▒ gibi problemleri de art─▒r─▒yor. Sigaray─▒ b─▒rakt─▒ktan sonra dakikalar i├žinde akci─čerleriniz ve kardiyovask├╝ler sisteminiz kendini onarmaya ba┼čl─▒yor. Bir ay i├žinde ci─čerleriniz daha iyi ├žal─▒┼č─▒yor, daha az ├Âks├╝r├╝yorsunuz, kendini daha enerjik hissediyorsunuz ve daha az nefes darl─▒─č─▒ ya┼č─▒yorsunuz. Tat ve koku alma duyunuz normale d├Ân├╝yor. G├Âr├╝n├╝m├╝n├╝z gen├žle┼čiyor ve giysileriniz, evinizdeki k├Ât├╝ t├╝t├╝n kokusu yok oluyor. Doktorunuza sigaray─▒ b─▒rakmaya yard─▒mc─▒ ila├ž, bant, sak─▒z gibi ├╝r├╝nleri kullan─▒p kullanamayaca─č─▒n─▒z─▒ sorun. Ailenizden ve arkada┼člar─▒n─▒zdan destek al─▒n.

A┼č─▒r─▒ derecede a─čr─▒ kesici ve sakinle┼čtirici kullanmak

Uzun s├╝reli ila├ž kullan─▒m─▒ sorunu ├ž├Âzmekten ├žok daha fazla probleme yol a├žabilir. Kas a─čr─▒s─▒ ya da eklem iltihab─▒ i├žin ibuprofen veya aspirin gibi ila├žlar kullanma ├╝lser, mide kanamas─▒, y├╝ksek kan bas─▒nc─▒ ve kalp krizi riskinizi art─▒rabilir. Fark─▒nda olmadan sakinle┼čtirici ila├žlar─▒n ba─č─▒ml─▒s─▒ olabilirsiniz. Doktora dan─▒┼čmadan ila├ž kullanmay─▒n. Hem a─čr─▒lar─▒n─▒z azal─▒r hem de ilaca daha az para harcars─▒n─▒z. Kalp ve y├╝ksek kan bas─▒nc─▒ problemleri riski azalacak. Kronik a─čr─▒lar i├žin asetaminofen t├╝r├╝ ila├žlar─▒ tercih edin. ├ç├╝nk├╝ bunlar midenizi tahri┼č etmez ve aspirin, ibuprofen gibi kan bas─▒nc─▒n─▒z─▒ art─▒rmaz. S─▒k s─▒k ba┼č─▒n─▒z a─čr─▒yorsa doktora gidin. Migrenler do─čru ila├ž tedavisiyle h─▒zl─▒ bir ┼čekilde iyile┼čir. Kilo verme, egzersiz, stres azaltma ve a─čr─▒y─▒ tetikleyen ┼čeylerden uzak durma gibi alternatif a─čr─▒ kesici stratejilerini deneyin.

Ellerinizi y─▒kamamak

Bir├žok insan ellerinizi s─▒k s─▒k y─▒kamay─▒ ihmal eder. Bunun yerine el temizleme jellerini ve ─▒slak mendilleri tercih ederler. Ancak bunlar ellerinizi y─▒kamadan kullan─▒ld─▒─č─▒nda yarardan ├žok zarar verir. Gitti─činiz her yerde sizin dokundu─čunuz yiyeceklere, paketlere binlerce ki┼činin dokundu─čunu ya da bindi─činiz otob├╝ste d├╝┼čmemek i├žin tutundu─čunuz ask─▒lara sabahtan ak┼čama kadar ka├ž ki┼činin dokundu─čunu bir d├╝┼č├╝n├╝n. B├Âylece el y─▒kaman─▒n ne kadar ├Ânemli oldu─čunu daha iyi anlayabilirsiniz. (Vasfiye ├ľzcanbaz)

Kategoriler
Ya┼čam

Dudak ├╝st├╝ ├žizgilerinin ├žaresi, sigaray─▒ b─▒rakmak

Dudaklar─▒n ku┼čkusuz y├╝z g├╝zelli─čine b├╝y├╝k bir katk─▒s─▒ var. En fazla mimik hareketlerinin olu┼čtu─ču b├Âlge olan dudak ├ževresinde, ├Âzellikle dikey dudak ├╝st├╝ ├žizgileri bu g├╝zelli─či g├Âlgeleyen estetik sorunlar─▒n ba┼č─▒nda geliyor.

Dudak ├╝st├╝ ├žizgilerinin neden olu┼čtu─čunu anlatan Estetik, Plastik ve Rekonstr├╝ktif Cerrah, Op. Dr. B├╝lent Cihantimur, kopan kolajen dokunun en ├Ânemli fakt├Âr oldu─čunu s├Âyledi: ÔÇťDudak ├╝st├╝ ├žizgileri bir ba┼čka deyi┼čler barkod ├žizgileri, ├Âzellikle 35 ya┼č─▒ndan sonra belirmeye ba┼člar. E─čer ki┼čiler bir de sigara i├žiyorsa ├žok daha erken ya┼člarda b─▒y─▒k b├Âlgesi dedi─čimiz alanda dikey ├žizgileri g├Âzlemleyebiliriz. Sigara i├žme hareketiyle b├╝z├╝┼čen ve sigaran─▒n i├žindeki dokular─▒ zedeleyici maddelerin etkisi en ba┼čta ciltte dudak ├╝st├╝n├╝n tahribat─▒yla ortaya ├ž─▒k─▒yor. B├Âlgenin kolajen dokusunu kopar─▒yor, elastini azalt─▒yor ve herhangi bir mimik hareketi yapmadan bile derin ├žizgilerin g├Âz├╝kmesini sa─čl─▒yor.ÔÇŁ

S─░GARAYI BIRAKIN

Sigaran─▒n cilt g├╝zelli─činin en b├╝y├╝k d├╝┼čman─▒ oldu─čunu s├Âyleyen Op. Dr. B├╝lent Cihantimur, k─▒r─▒┼č─▒kl─▒klar─▒n erken ya┼člarda belirmesinde de ├žok etkili oldu─čunu s├Âyledi ve ekledi: ÔÇťBu ┼čekilde do─čal yap─▒s─▒n─▒ kaybeden dudaklar b├╝z├╝l├╝r ve ├╝st k─▒sm─▒nda k─▒r─▒┼č─▒kl─▒klar, dikey derin hatlar belirir. Kolajen k─▒r─▒─č─▒n─▒ tedavi etmenin pek ├žok yolu var.

├ľzellikle hyal├╝ronik asit enjeksiyonlar─▒, kimyasal peelingler, bu olu┼čumu hafifletmeye fayda sa─člar. Fraksiyonel lazer, kimyasal peeling de etkilidir ama her ┼čeyden evvel, sigaran─▒n bir an evvel genel sa─čl─▒k i├žin de b─▒rak─▒lmas─▒ ve ayr─▒ca b├Âlgenin nemsiz b─▒rak─▒lmamas─▒ gerekiyor.ÔÇŁ

Kategoriler
Ya┼čam

B├Âbre─činize zarar veren al─▒┼čkanl─▒klar

T├╝rkiye’de┬áher 7 ki┼čiden birinde g├Âr├╝len kronik b├Âbrek rahats─▒zl─▒klar─▒n─▒n en yayg─▒n nedeni, sa─čl─▒ks─▒z ve bilin├žsiz ya┼čam al─▒┼čkanl─▒klar─▒ olarak belirtiliyor. Tansiyon ve kandaki alyuvar dengesini sa─člayan, v├╝cudu at─▒klardan ar─▒nd─▒rma gibi ├Ânemli g├Ârevleri olan b├Âbreklerin sa─čl─▒─č─▒n─▒ korumak i├žin ise baz─▒ pratik ├Ânlemler almak ├Ânem ta┼č─▒yor.

Memorial Ata┼čehir Hastanesi B├Âbrek Nakli Medikal Ba┼čkan─▒ Prof. Dr. Murat Tuncer, b├Âbrekleri tehdit eden hatal─▒ davran─▒┼člar ve dikkat edilmesi gereken noktalar hakk─▒nda bilgi verdi.

Fazla tuz kullan─▒m─▒

Sa─čl─▒kl─▒ bir insan i├žin g├╝nde 4 gram yemek tuzu t├╝ketimi yeterlidir; ancak d├╝nya oranlar─▒na bak─▒ld─▒─č─▒nda T├╝rkiye en fazla tuz t├╝keten ├╝lkelerden biridir. Fazla tuz kullan─▒m─▒n─▒n, kan bas─▒nc─▒n─▒ art─▒rarak kalp ve damar hastal─▒klar─▒ ile birlikte b├Âbrek hastal─▒klar─▒n─▒ da tetikledi─či unutulmamal─▒d─▒r. Bunun i├žin ilk ad─▒m olarak masadan tuz kald─▒r─▒lmal─▒d─▒r.

Yeterince su i├žmemek

Su i├žmek, insan metabolizmas─▒n─▒n sa─čl─▒kl─▒ i┼čleyi┼či i├žin ├Ânemlidir. V├╝cut susuz kal─▒rsa, ilk olarak b├Âbreklere etki eder. ├ç├╝nk├╝ su i├žmemek kan bas─▒nc─▒n─▒ yava┼člat─▒r. Normal s├╝re├žte bir dakikada kalpten pompalanan kan─▒n y├╝zde 20ÔÇÖsi ise b├Âbreklerden ge├žer. B├Âylelikle v├╝cudun susuz kalmas─▒ ile ilk olarak b├Âbrekler alarm verir. Sa─čl─▒kl─▒ bir insan─▒n g├╝nde 1.5-2 litre su i├žmesi gereklidir. V├╝cudun ihtiyac─▒ olan suyun al─▒nmamas─▒ halsizli─čin yan─▒ s─▒ra b├Âbreklerde de ta┼č olu┼čumuna yol a├žabilir.

─░drar─▒ tutmak

Su i├žmek ne kadar rutin bir al─▒┼čkanl─▒ksa, idrar yapmak da zararl─▒ olan s─▒v─▒ at─▒klar─▒n at─▒lmas─▒ i├žin gerekli bir eylemdir. Ancak bir├žok ki┼či hijyenik sebepler ya da bir tak─▒m yanl─▒┼č al─▒┼čkanl─▒klar sebebiyle idrar─▒n─▒ g├╝n i├žerinde s─▒kl─▒kla tutmaktad─▒r. ─░drar tutmak tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonlar─▒na, mesane yap─▒s─▒n─▒n bozulmas─▒na ve b├Âbrek yetmezli─čine kadar ilerleyen ciddi tablolara yol a├žabilmektedir. Bir ki┼činin normal bir s├╝re├žte g├╝nde 4-6 kez idrar─▒n yap─▒lmas─▒ gerekir.

Fazla protein t├╝ketmek

Bir├žok b├Âbrek hastal─▒─č─▒nda idrarda at─▒lan protein miktar─▒ artar. ─░drardaki bu artm─▒┼č protein zamanla b├Âbrek yap─▒s─▒nda geri d├Ân├╝┼č├╝ olmayan hasarlara yol a├žabilir. Bu durumda fazla protein t├╝ketmek, b├Âbrek hastal─▒─č─▒n─▒n h─▒zlanmas─▒na yol a├žar. Bir├žok gencin v├╝cut geli┼čtirme ad─▒na kontrols├╝z bir ┼čekilde ald─▒─č─▒ takviye proteinler de akut b├Âbrek yetmezli─čine yol a├žabilir.

Sigara i├žmek

Sigara kullan─▒m─▒, kalp gibi tamamen damarlardan yap─▒l─▒ bir organ olan b├Âbreklerimizde de damar t─▒kan─▒kl─▒klar─▒na yol a├žar. Dolayl─▒ olarak da kan bas─▒nc─▒n─▒ art─▒rarak b├Âbreklere zarar verir. B├Âbrek hastalar─▒nda sigara i├žimi ├Âl├╝m riskini en az 4 kat art─▒rmaktad─▒r.

Bilin├žsiz ila├ž kullanmak

Bilin├žsiz bir ┼čekilde antibiyotik ve a─čr─▒ kesici kullan─▒m─▒ b├Âbrek yetmezli─čine yol a├žabilmektedir. Doktor taraf─▒ndan ├Ânerilmedik├že asla antibiyotik ve a─čr─▒ kesici al─▒nmamal─▒d─▒r. Aksi durum hekim taraf─▒ndan ├Ânerilmedik├že a─čr─▒ kesici olarak etken maddesi parasetamol olan ila├žlar tercih edilmelidir.

Tansiyonu kontrol alt─▒nda tutmamak

Kan bas─▒nc─▒ y├╝ksekli─či kalp ve damar hastal─▒klar─▒na yol a├žmas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra, b├Âbrek yetmezli─čine de neden olabilir. Tansiyon hastalar─▒n─▒n ila├žlar─▒n─▒ kullanmalar─▒, kan bas─▒n├žlar─▒ ideal seviyelerde olmad─▒─č─▒ s├╝rece bir anlam ifade etmez. Kan bas─▒nc─▒ mutlaka b├╝y├╝k 130 ve k├╝├ž├╝k 80 ve alt─▒nda olmal─▒d─▒r.

B├Âbrekleriniz bu belirtilerle alarm veriyor olabilir!

Ayak bilekleri, el ve y├╝zde ┼či┼čme
Çabuk yorulma
Bulant─▒ ve kusma
Geceleri nedensiz yere idrara ├ž─▒kma ve idrar al─▒┼čkanl─▒─č─▒nda de─či┼čiklik
Tansiyonun y├╝ksek olmas─▒
Nefes darl─▒─č─▒, nefes almada zorluk
Tat almada bozukluk
K├Ât├╝ nefes kokusu